You are using an outdated browser. For a faster, safer browsing experience, upgrade for free today.



  • عنوان: سپهبد فرج­اله آق­اولی

    معرف:

     معادل انگلیسی: Lieutenant  General Farajollah Aqolla

    تعریف:

    سپهبد فرج­اله آق­اولی، بعدازسرتیپ فضل الله زاهدی، از تاریخ 26 آذر 1320ه.ش تا 9 آذر 1322ه.ش به فرماندهی امنیه کل کشور منصوب شد . بعد از او سرتیپ سطوتی  به این سمت گمارده شد(قائم مقامی،1355: 351.

    متن:

    سپهبد فرج­الله آق­اولی در سال 1260ه.ش در اصفهان متولد شد. وی فرزند امان­الله­خان نصیر خاقان و برادر سرتیپ فضل­الله­خان آق­اولی بود (عاقلی،1380: 26-24).

    آق اولی دوره ابتدایی را در مدرسه ادب طی کرد و پس از آن به آموزش زبان انگلیسی روی آورد و به معلمی پرداخت. او در ادامه به مدرسه ژاندارمری رفت و با درجه ستوان دومی فارغ­التحصیل شد و به استخدام ژاندارمری خزانه درآمد. فرج الله آق اولی در سال 1290ه.ش پس از خروج مورگان شوستر از ایران به فرماندهی گردان های مستقل قزوین وتهران و به ریاست اجراییات ژاندارمری منصوب شد. در سال 1299ه.ش، فرماندهی گردان مستقل مازندران، برای سرکوبی خوانین محلی به وی واگذار شد. پس از کودتای سوم اسفند 1299ه.ش تغییراتی در ساختار ارتش به وجود آمد و سپهبد آق­اولی در سال 1300ه.ش به ارتش منتقل شد و با درجه سرهنگی به ریاست ستاد لشکر غرب منصوب شد (افسر،1332: 345-344).

    سپهبد آق­اولی در سال 1305ه.ش پس از تصویب قانون نظام اجباری، به ریاست اداره نظام اجباری (نظام وظیفه) که تحت نظر وزارت جنگ بود، منصوب شد . او درسال 1307 ه.ش بادرجه سرتیپی حکمران کل خوزستان شد و به برقراری نظم درآن منطقه سامان بخشید. آق اولی درسال 1310 ه.ش رییس اداره کل آمار وثبت احوال کشور شد.

    سپهبد فرج الله آق اولی در 26 آذر 1320ه.ش ، بعد از دوره دوم سرتیپ زاهدی، به فرماندهی امنیه کل کشور منصوب شد ودر همین سمت به درجه سرلشکری نائل شد.

    در زمان فرماندهی سپهبد آق­ا­ولی، عنوان امنیه کل کشور به ژاندارمری کل کشور تغییر یافت و نام امنیه به ژاندارم تغییر یافت. در همین زمان بود که اولین هیئت مستشاران آمریکایی به ریاست (کلنل نرمان شوارتسکپف)[1] وارد ایران شدند. در سال 1321ه.ش در زمان فرماندهی او رنگ و فرم لباس افراد از آبی به سربی تبدیل و در کلاه نیز تغییراتی داده شد.

    در سال 1322ه.ش عده­ای از افسران ژاندارمری به اتهام همکاری با آلمان­ها توسط متفقین دستگیر شدند. سپهبد آق­اولی نیز در لیست دستگیرشدگان بود و مدت یک سال و نیم را در حبس گذراند. پس از آزادی، در زمان فرماندهی سرتیپ سطوتی درسال 1324ه.ش، برای مدتی به ریاست ستاد ارتش منصوب شد و در خرداد همان سال، وزیر کشور دولت قوام­السلطنه شد؛ ولی به علت مخالفت باادامه حکومت نظامی درتهران، به نشانه اعتراض استعفا کرد. او در دی­ماه همان سال در دولت  حکیمی بار دیگر به وزارت کشور منصوب شد که تا سال 1327ه.ش ادامه داشت. فرج الله آق اولیاز سال 1327ه.ش تا 1352ه.ش رییس بانک سپه بود. او درسال 1330ه.ش به درجه سپهبدی نائل آمد و در سال 1353ه.ش نیز درگذشت (عاقلی،1380: 26-24).

     

    واژه­ های کلیدی:

    سپهبد فرج­الله آق­اولی، امان­ الله­ خان نصیر خاقان، سرهنگ فضل­ الله ­خان آق­اولی، کلنل شوارتسکپف، سرتیپ سطوتی، امنیه کل ، ژاندارمری کل.

    ارجاعات:

    -قائم مقامی، جهانگیر(1355). تاریخ ژاندارمری ایران از قدیمی ترین ایام تا عصر حاضر. تهران: چاپخانه وزارت اطلاعات و جهانگردی.

    - عاقلی، باقر(1380). شرح حال رجال سیاسی و نظامی معاصر ایران. تهران: نشر گفتار.

    - افسر، پرویز(1332). تاریخ ژاندارمری ایران. تهران: چاپخانه قم.

      منابع بیشتر:

    - عاقلی، باقر(1372). روزشمار تاریخ ایران. تهران: نشر گفتار.

    -طلوعی ، محمود(1383). بازیگران عصر پهلوی ازفروغی تا فردوست. تهران: نشر علم.



    [1] -Schwarzkopf-Norman

نظر شما