You are using an outdated browser. For a faster, safer browsing experience, upgrade for free today.



  • عنوان: ژاندارمری در عملیات­ دفاع مقدس

    معرف:

    معادل انگلیسی:   Gendarmery In War Operations  

    تعریف:

    پس از پیروزی انقلاب اسلامی ایران ، ژاندارمری جمهوری اسلامی در مناطق غرب و جنوب کشور قدرتمندانه در مقابل تجاوزات نیروهای بعثی، ضدانقلاب و گروهک­ها ی معاند ایستادگی کرد؛ به طور کلی، نیروهای ژاندارمری جمهوری اسلامی در 4 جبهه گسترده شامل آذربایجان­غربی، کردستان، کرمانشاه و خوزستان با این نیروها درگیر بودند.

    متن:

    برخی از عملیات ژاندارمری جمهوری اسلامی ایران در مبارزه باارتش بعثی عراق به شرح زیر است:

    1- عملیات رزمی فرماندهی اروند:

    در تاریخ 24/7/1359 پس از هجوم نیروهای دشمن، حسب دستور قرارگاه تاکتیکی، سرهنگ ستاد حسنعلی فروزان به همراه 8 افسر ارکان ستاد ژاندارمری جمهوری اسلامی ایران به ماهشهر اعزام شدند.

    به طور کلی، از دهانه شهر فاو در خلیج فارس تا ارتفاعات «دالاپرداغ» در مرز مشترک ایران، ترکیه و عراق، همه جا در رزم با دشمن فعالانه شرکت داشتند.

    2- عملیات هویزه (نصر):

    حدود 3 ماه بعد از تجاوز عراق به ایران، عملیات هویزه طرح­­ریزی شد. این عملیات در روز پانزدهم دی­ماه 1359 در منطقه غرب رودخانه کارون و با هدف آزادسازی خرمشهر آغاز شد و علی­­رغم موفقیت اولیه نیروهای خودی، در ادامه نتایجی برای نیروهای ایرانی دربر نداشت.

    3- عملیات «ضربت ذوالفقار»:

    در اولین ساعات بامداد پنجشنبه 19 دی­ماه 1359، عملیاتی با نام «ضربت ذوالفقار» در محور میمک و تنگه بینا در منطقه عمومی ایلام آغاز شد. در این عملیات که با طراحی ارتش جمهوری اسلامی ایران صورت گرفت، دو گردان تانک از ارتش جمهوری اسلامی ایران به همراه نیروهایی از سپاه، بسیج و ژاندارمری جمهوری اسلامی ایران به صورت ترکیبی، شرکت داشتند. هدف اصلی از انجام این عملیات، تصرف ارتفاعات استراتژیک میمک از دو محور شمالی (پاسگاه هلاله) و جنوبی (پاسگاه نی خزر) بود.

    4- عملیات توکل:

    عملیات توکل، سومین و آخرین عملیات کلاسیک ایران بود که در بیستم دی­ماه 1359 توسط ارتش جمهوری اسلامی ایران و ستاد اروند طرح ­ریزی شد و هدف از آن پاکسازی مناطق غرب کارون و شکستن نسبی محاصره آبادان و رسیدن نیروهای خودی به مرز بود.

    5- عملیات دکتر شهیدبهشتی:

    این عملیات در تاریخ 22 تیر 1361 و با هماهنگی ارتش جمهوری اسلامی ایران ، ژاندارمری جمهوری اسلامی ایران ، سپاه پاسداران و بسیج مردمی در ارتفاعات 2 روستای «بروک» و «جوجه­ه نی» در منطقه شهرستان سلماس آغاز شد . در این عملیات بیش از 80 تن از افراد ضدانقلاب متشکل از عناصر حزب دمکرات سازمان مجاهدین خلق (منافقین)، سلطنت­طلب­ها و فئودال­ ها به هلاکت رسیدند و قریب به 95 تن از آنان زخمی شدند.

    در جنوب­شرقی بوکان نیز سد مخزنی زرینه ­رود که پس از انقلاب اسلامی در دست عناصر مسلح ضدانقلاب بود، در عملیات مشترک سپاه پاسداران انقلاب اسلامی ، ژاندارمری جمهوری اسلامی ایران و نیروهای مردمی آزاد شد.

    6- عملیات ثامن­الائمه:

    این عملیات به عنوان اولین عملیات گسترده غیر کلاسیک در تاریخ پنجم مهرماه 1360 و با هدف تصرف پل­های دشمن بر روی رود کارون، تصرف و تأمین جاده­های آبادان- ماهشهر و آبادان- اهواز، شکست حصر آبادان و انهدام نیروهای دشمن آغاز شد و سرانجام پس از دو روز نبرد، با پیروزی نیروهای خودی به پایان رسید. هر چند نیروهای عمل کننده اصلی در این عملیات سپاه پاسداران انقلاب اسلامی و ارتش جمهوری اسلامی ایران بودند، اما رزمندگان ژاندارمری جمهوری اسلامی ایران نیز در این عملیات نقش مهمی در پیروزی و حفظ مواضع آزاد شده و پوشش شرق کارون ایفا کردند.

    7- عملیات طریق ­القدس:

    بعد از شکست محاصره آبادان در عملیات ثامن ­الائمه، عملیات آزادسازی بستان در دستور کار قرار گرفت که بعد از رایزنی­ هایی چند میان فرماندهان ارتش و سپاه پاسداران انقلاب اسلامی ، سرانجام عملیات طریق ­القدس در بامداد هشتم آذرماه سال 1360 در منطقه عمومی بستان و غرب سوسنگرد با اهداف آزادسازی شهر بستان و قطع ارتباط نیروهای دشمن از شمال به جنوب در داخل خاک ایران آغاز شد. در این عملیات نیز که منجر به آزادی بستان بعد از 427 روز اشغال به دست دشمن شد، گردان رزمی 507 ژاندارمری به همراه سایر نیروها نقش مهمی ایفا کرد.

    8- عملیات بیت ­المقدس:

    پس از انجام عملیات موفقیت ­آمیز «فتح ­المبین»، در دوم فروردین­ماه 1361 با همکاری نیروهای تحت امر سپاه پاسداران انقلاب اسلامی ، ارتش جمهوری اسلامی ایران و بسیج زیر نظر قرارگاه کربلا که نیروهای ژاندارمری هم در آن شرکت داشتند، زمینه برای آزادسازی دو شهر هویزه و خرمشهر مهیا شد.

    9- عملیات محرم:

     این عملیات در تاریخ 10/8/1361 با رمز مبارک «یا زینب (س)» با هدف آزادسازی ارتفاعات حمرین در جنوب دهلران و تهدید و دسترسی به امکانات نفتی داخل عراق و شهرک زبیدات، در منطقه عملیاتی موسیان و شرهانی، زبیدات و جنوب شرقی دهلران در غرب عین خوش آغاز شد. عملیات محرم با شرکت  نیروهای ارتش جمهوری اسلامی ایران ، سپاه پاسداران انقلاب اسلامی ، بسیج و ژاندارمری جمهوری اسلامی ایران در سه مرحله تا تاریخ 15/10/1361 ادامه داشت. نیروهای خودی تا 15 کیلومتری داخل عراق نفوذ کرده،  بر پاسگاه و تأسیسات نفتی عراق مسلط شدند. نقش ژاندارمری جمهوری اسلامی ایران در این عملیات به استعداد یک گردان در نیروهای خط­شکن بود که همراه با دیگر نیروها با دشمن بعثی جهاد کرده و در این راه  چند شهید نیز تقدیم کرد.  

    10- عملیات والفجر 4:

    عملیات والفجر 4 در تاریخ 27/7/1362 در منطقه عملیاتی غرب و دره شیلر در شمال مریوان و پنجوین تحت فرماندهی قرارگاه مرکزی «حمزه سیدالشهداء» با اهداف قطع ارتباط نیروهای ضدانقلاب با رژیم بعثی عراق، آزادسازی بخشی از میهن اسلامی از جمله ارتفاعات مهم منطقه، تصرف پیشرفتگی دشت شیلر، وارد آوردن ضربات اساسی بر ماشین جنگی دشمن، تصرف پادگان پنجوین و کرمک عراق و همچنین خارج کردن مریوان از  دید وآتش دشمن آغاز شد. در سومین مرحله این عملیات، یعنی تاریخ 11/8/1362 که از منطقه مرزی مریوان- بانه، مشرف بر شمال غرب (پنجوین) شروع شده بود، نیروهای جان بر کف ژاندارمری جمهوری اسلامی ایران به همراه سایر نیروها به منظور قطع ارتباط اشرار مسلح با بعثیان متجاوز و نیز انهدام امکانات گروهک­ های خودفروخته، هجوم سنگینی را در منطقه سردشت آغاز کردند.

    11- کربلای 5:

    پس ازافشای عملیات کربلای 4، مراحل شناسایی توسط نیروهای مخصوص انجام و زمینه برای انجام عملیات کربلای 5 مهیا شد. این عملیات در تاریخ 19/10/1365 در منطقه شلمچه و شرق بصره ، با هدف آزادسازی شلمچه، جزایر و مناطق شرق بصره، پاسخ مناسب به شرارت­های دشمن در بمباران مناطق مسکونی و استفاده  از سلاح شیمیایی، آغاز شد. علاوه بر نیروهای سپاه پاسداران انقلاب اسلامی ، ارتش جمهوری اسلامی ایران و بسیج، نیروهای ژاندارمری جمهوری اسلامی ایران نیز همزمان با این عملیات در روز 20 دی­ماه در مناطق غربی به مقابله با دشمن پرداختند.

    12- کربلای 6:

    عملیات کربلای 6 در تاریخ 23/10/1365 در غرب سومار و با هدف آزادسازی ارتفاعات منطقه، پاسخ به شرارت­های دشمن در بمباران مناطق مسکونی و انهدام ماشین جنگی نیروهای عراقی آغاز شد. هر چند ارتش جمهوری اسلامی ایران نیروی اصلی شرکت کننده در این عملیات بود، اما نیروهای ژاندارمری نیز در این عملیات با خاموش کردن آتش دشمن و اختلال در تردد ستون­های عملیاتی آنان و انهدام ده ­ها دستگاه خودرو سنگین و کشته و مجروح کردن کمینه 100 نفر از متجاوزان بعثی ، به وظیفه خود به نحو احسن عمل کردند(رنجبر،1385: 107-86).

    واژه­ های کلیدی:

    عملیات هویزه ، عملیات ضربت ذوالفقار، عملیات توکل، عملیات ثامن ­الائمه، عملیات طریق ­القدس، عملیات بیت­ المقدس،عملیات محرم.

    ارجاعات:

    - رنجبر، سیف ­الله(1385). نیروهای انتظامی و جنگ. تهران: انتشارات اسلامی.

    منابع بیشتر:

    -ولایتی ،علی اکبر(1386). تاریخ سیاسی جنگ تحمیلی عراق وجمهوری اسلامی ایران .تهران: دفترنشر فرهنگ اسلامی .

    - علیئی ، محمدولی(1375) .نیروی نتظامی در بستر تاریخ .تهران :مرکز مطالعات وپژوهش های ناجا .

    -صلاحی ،علی(1375) .نقش نیروهای سابق (شهربانی ،کمیته ،ژاندارمری وپلیس قضایی )در8سال دفاع مقدس ج.ا.ا .تهران :مرکز مطالعات وپژوهش های ناجا .

     

نظر شما