You are using an outdated browser. For a faster, safer browsing experience, upgrade for free today.



  • کیفیت اقلام    Item Quality

     

    کیفیت به معنای حالت، چگونگی کسی یا چیزی و میزان مرغوب بودن است (قربان‌زاده، 1389). واژگان مترادف آن چگونگی، چونی، حال، وضع، وضعیت، چگونگی و متضادش کمیت است (خداپرستی، 1376). اقلام، اسم عربی و جمع قلم است و معنی آن را نمونه‌ها و انواع بیان کرده‌اند.

    کیفیت اقلام، ویژگی‌های محصول و میزان مطابقت آن با انتظارات مصرف‌کننده و نیز هم‌خوانی با استانداردهای از پیش تعیین‌شده را گویند و از آن جا که انتظارات مشتری و به‌طورکلی ارزیابی انسان‌ها بستگی به عوامل متعددی دارد، باعث شده که تعبیر و تفسیر از موضوع کیفیت جنبه نسبی و سلیقه‌ای پیدا کند (موسوی، 1388). کیفیت اقلام، مجموعه مشخصه‌هایی از یک کالا است که نیازهای تصریحی و تحویلی مصرف‌کننده را برآورده می‌سازد.

    متن

    کیفیت یک کالا دربرگیرنده ویژگی‌ها و مشخصاتی از آن کالا است که به نوع استفاده از آن کالا مربوط می‌شود. بنابراین کیفیت کالا رابطه نزدیکی با نوع استفاده آن دارد. با توجه به این مفهوم هیچ‌گاه، کیفیت مطلق و همه جنبه‌های یک کالا در نظر نیست. هنگامی‌که سازمان خریدار به دنبال یافتن کالایی با بهترین کیفیت است، در حقیقت به دنبال کالایی است که برای مصرف ویژه‌ای، مناسب‌ترین باشد. از این منظر ممکن است یک کالا برای خریدار و مصرف‌کننده‌ای بهترین کیفیت و برای سایر خریداران و مصرف‌کنندگان، بدترین کیفیت را داشته باشد. بهترین کیفیت، آن کیفیتی است که با منظور و هدف استفاده‌کننده متناسب باشد (کاظمی، 1377).

    مشخصه‌های کیفیت اقلام: این مشخصه‌ها عبارتند از: مشخصه‌های ساختاری، مشخصه‌های احساسی، مشخصه‌های زمانی، مشخصه‌های بازرگانی و مشخصه‌های اخلاقی.

    تقسیم‌بندی کیفیت اقلام:

    الف. کیفیت به‌عنوان درجه عالی: درجه عالی یک کالا با توجه به عملکرد و مزایایی که برای آن کالا در رابطه با کالای رقیب در نظر گرفته‌شده، تعیین می‌شود. ب. کیفیت به‌عنوان تطابق با مشخصات فنی: یکی از بهترین شیوه‌های اندازه‌گیری کیفیت میزان تطابق کالای ساخته‌شده است. ج. کیفیت مبتنی بر کالا: بر کیفیت به‌عنوان میزان یا مقدار برخی از خواص یا اجزا متشکله در کالا. د. کیفیت مبتنی بر ارزش: بر کیفیت به‌عنوان تولید یک کالا با مرغوبیت قابل‌قبول و قیمت منطقی، اطلاق می‌گردد. هـ. کیفیت مبتنی بر مصرف‌کننده: این کیفیت، مناسب بودن کالا برای استفاده مصرف‌کننده است. مفهوم مناسب بودن برای استفاده مفهومی عام است که تمامی کالاها و خدمات را بدون استثنا در برمی‌گیرد (طاهر پور، 1393).

    جنبه‌های کیفیت اقلام: کیفیت نهایی اقلام وابسته به این جنبه‌ها است:

    1-     کیفیت طراحی: کیفیت طراحی به معنی تطابق بین مشخصات فنی تعیین‌شده و نیازهای مصرف‌کننده است. به‌این‌ترتیب کیفیت طراحی مبتنی بر تحقیقات کاملی از نیازها، توانایی اقتصادی مصرف‌کننده و فنّاوری تولید سازنده و مواد اولیه مورد لزوم است.

    2-     کیفیت انطباق یا تطابق: میزان تطابق مشخصات فنی محصول با مشخصات فنی طراحی و یا تطابق کیفیت طرح با کیفیت کالای تولیدی است.

    3-     کیفیت عملکرد: کیفیت هنگام استفاده یا کیفیت عملکرد کالا، اشاره به قابلیت اطمینان محصول و سهولت نگهداری و خدمات دارد تا بتوان از محصول برای مدتی طولانی به‌طور صحیح استفاده کرد.

    با توجه به این جنبه‌ها می‌توان هزینه‌های کیفیت را به‌طور عملی در سه نوع هزینه خلاصه کرد: 1. هزینه‌های پیشگیری (هزینه‌های جلوگیری از خطاها) 2. هزینه‌های ارزیابی (هزینه‌های مربوط به تشخیص به‌موقع خطاها) 3. هزینه‌های اصلاح (هزینه‌هایی که از اصلاح اشتباهات ناشی می‌شوند).

    مهم‌ترین شاخص‌های کیفیت اقلام:

    1-     کیفیت مواد اولیه: چرخه تولید و نیز انجام آزمایش‌ها از مواد اولیه آغاز می‌شود. چنان‌که این مواد از کیفیت مناسبی برخوردار نباشند، کالا نهایی نیز از کیفیت مطلوبی برخوردار نخواهد بود.

    2-     استحکام و دوام کالا: دوام و مدت ماندگاری اقلام از جمله مواردی است که در موقع خرید به آن توجه زیادی می‌شود.

    3-     عمر مفید کالا: ویژگی‌های لازم در اجزاء تشکیل‌دهنده اقلام به‌منظور تأمین قابلیت‌های مورد انتظار که مشخصات عملکردی محسوب می‌شوند، باید سازگاری و همخوانی و همچنین هماهنگی بین مشخصه‌ها را حفظ نماید.

    4-     راحتی در استفاده کالا: راحتی استفاده تجربه هیجانی است که از انواع عوامل مختلف مرتبط با فرد، شرایط محیطی، تأثیرات روان‌شناختی، تجربیات و آموخته‌های گذشته نشات می‌گیرد.

    5-     اطمینان در عملکرد: با توجه به نوع کاربری اقلام که معمولاً برای آماده کردن فعالیت‌ها است، اطمینان از عملکرد وسایل در حین استفاده از اهمیت ویژه‌ای برخوردار‌است (محمودیان، 1393).

    در موضوع کیفیت اقلام، آنچه برای نیروی انتظامی از اهمیت بالایی برخوردار است، تعیین مشخصات اقلام مورد نیاز به دست کارشناسان رده‌های تخصصی است. تعیین این مشخصات باید بر اساس کیفیت مورد نیاز استفاده‌کننده در ناجا تعریف گردد، نه بر مبنای کیفیت‌های موجود در بازار.

    واژه‌های کلیدی

    ویژگی‌ها، مشخصه‌ها، کیفیت اقلام، جنبه‌ها، تعیین مشخصات اقلام

    ارجاعات

    1-     خداپرستی، فرج‌الله (1376) فرهنگ جامع واژگان مترادف و متضاد زبان فارسی، دانشنامه فارس.

    2-     طاهرپور، صائب (1393) پایان‌نامه کارشناسی ارشد، الزامات رویکرد ناجا به استانداردسازی اقلام سرمایه‌ای آمادی، دانشگاه علوم انتظامی امین.

    3-     قربان‌زاده، فرهاد (1389) سرپرست تألیف و ویرایش فرهنگ لغات عمید، ناشر اَشجَع.

    4-     کاظمی، بابک (1377) مدیریت تدارکات، دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکز.

    5-     محمودیان، سعید (1393) پایان‌نامه کارشناسی ارشد، بررسی الزامات یکنواخت سازی تجهیزات اداری در معاونت آماد و پشتیبانی ناجا، دانشگاه علوم انتظامی امین.

    6-     موسوی، محمد (1388) فرایند کنترل کیفیت، انتشارات مرکز تحقیقات علوم کامپیوتری اسلامی

    ارجاع برای اطلاعات بیشتر

    1-     جلیلیان، قادر (1381) مدیریت کیفیت جامع در بخش عمومی، مرکز آموزش و تحقیقات صنعتی ایران.

    2-     ریاحی، بهروز (1388) مرجع کاربردی استاندارد و کیفیت ایران، نشر مربع.

    3-     وینشتاین، مایکل بی (1382) ممیزی و کیفیت جامع، ترجمه مصطفی بختیار، انتشارات سازمان مدیریت صنعتی


     

     

     

نظر شما