You are using an outdated browser. For a faster, safer browsing experience, upgrade for free today.



  •  

    قلمرو کنترل اموال       Property control territory

    قلمرو در لغت یعنی حوزۀ عمل، زمینه و ناحیۀ قلمرو مأمور (معین، 1371). واژگان مترادف آن، شاملِ ارض، بوم، حوزه، حیطه، خاک، سرزمین، کشور، مرز، مرزوبوم، ملک، مالکیت، مملکت و ناحیه است (خداپرستی، 1376). کنترل اموال در نیروی انتظامی، مجموعه فعالیت‌هایی است که اموال و تجهیزات سازمان را از آغاز تملک یا تصرف تا پایان تملک آن‌ها و در طول چرخۀ عمر کالا، مورد کنترل و حسابرسی قرار می‌دهد (دوانی، 1382). قلمرو کنترل اموال، حوزۀ عملکردی کنترل اموال است که در قلمرو موضوعی، زمانی و مکانی، عملیاتی و سازمانی اموال وجود دارد.

    متن

    حجم عظیمی از دارایی‌های نیروی انتظامی را اموال تشکیل می‌دهد. ناجا در سال 1386 به‌منظور حفظ، نگهداری و حراست از اموال و جلوگیری از استفادۀ غیرقانونی و حیف‌ومیل، نسبت به تهیه و راه‌اندازی نرم‌افزار کنترل اموال اقدام کرد (کاویانی، 1395). موضوع تعیین قلمرو کنترل اموال در سامانۀ کنترل اموال ناجا به لحاظ پاسخگویی سامانه به سه سؤال اصلی زیر از ضرورت و اهمیت بالایی برخوردار خواهد بود: 1. چه چیز مشمول کنترل اموال می‌شود؟ 2. اموال در ناجا تا چه حد باید کنترل شود؟ 3. چه جنبه‌ها و ابعادی از موضوع اموال در ناجا باید تحت کنترل قرار گیرد؟

    قلمرو کنترل اموال نیروی انتظامی از نظر موضوعی: اموالی که جزء قلمرو کنترل اموال ناجا قرار می‌گیرد، عبارت است از: الف) اموال غیرمنقول: اموالی که امکان نقل‌وانتقال آن از محلی به محل دیگر میسر نباشد؛ ب) اموال منقول: اموالی که نقل‌وانتقال آن‌ها از محلی به محل دیگر بدون وارد آمدن خرابی به خود یا محل آن ممکن باشد. اموال منقول در ناجا به سه گروه تقسیم‌بندی می‌شود: 1) اموال مصرفی: اموالی که براثر استفاده به‌صورت جزئی یا کلی از بین می‌رود؛ 2) اموال غیرمصرفی: اموالی که بدون تغییر محسوس و از دست دادن مشخصات، بتوان به‌طور مکرر از آن استفاده کرد؛ 3) اموال در حکم مصرفی: اموالی که در ظاهر شبیه اموال غیرمصرفی است؛ ولی به لحاظ اهمیت و ماهیت یا به جهت ارزش ریالی کم، تنظیم حساب برای آن به‌عنوان اموال غیرمصرفی ضرورتی ندارد.

    قلمرو کنترل اموال نیروی انتظامی از نظر زمانی و مکانی: قلمرو زمانی و مکانی کنترل اموال ناجا به این موضوع اشاره دارد که عملیات کنترل اموال از چه زمان آغاز شده است و تا چه زمانی ادامه خواهد داشت و به چه جاهایی محدود است.

    عملیات کنترل اموال از زمان مالکیت و تصرف یا به‌طورکلی ورود اموال به ناجا (از طریق: خرید، واگذاری، اهدایی، امانت، غنیمت، بازیافت) آغاز می‌شود و تا مرحلة از تملک و تصرف خارج شدن یا خروج اموال از ناجا (مانند انقضای مصرف، فروش، تهاتر، سرقت، تبدیل کاربری، انهدام) و حذف حساب اموال از آمار ادامه خواهد داشت (ناصری، 1386). در طول این چرخه تمام تغییرات، جابجایی‌ها، کاهش، افزایش اموال به‌صورت مستمر در سامانۀ کنترل اموال ثبت و کنترل می­شود. بر این اساس نمی‌توان برای قلمرو کنترل اموال، محدودیت زمانی و مکانی خاصی قائل شد. تمام اموال تحت تملک و تصرف در هر حالت و در هر مکان و زمان و در اختیار هر فرد حتی در وضعیت بحرانی و جنگی، باید پیوسته و مستمر زیر نظر و کنترل باشد.

    قلمرو کنترل اموال نیروی انتظامی از نظر عملیاتی: هر جا در ناجا که اموال باشد (در هر حالت و شکل)، عملیات کنترل اموال نیز حضور دارد. منظور از قلمرو عملیاتی کنترل اموال، فعالیت‌هایی است که کنترل اموال در ناجا انجام می‌دهد. فعالیت‌هایی شامل الف) بررسی اولیه: ازآنجایی‌که اموال در بدو ورود به ناجا به انبار تحویل می‌شود، انباردار از طریق تطبیق اسناد با مشخصات اموال دریافتی بررسی اولیه اموال را انجام می‌دهد؛ ب) شماره‌گذاری: این فعالیت به‌منظور شناسایی و هویت بخشیدن به اموال و همچنین ثبت مالکیت ناجا انجام می¬شود. با توجه به اسناد برای هر یک از کالاهای سرمایه‌ای یک شماره منحصربه‌فرد اختصاص و روی آن نصب می‌شود؛ ج) تحویل و تحول: کنترل اموال ناجا تمامی اموالی را که در اختیار دارد، تحویل کارکنان خود می‌دهد. در زمانی که نیاز باشد اموال از فرد دریافت و به شخص دیگری تحویل شود، این تحویل و تحول با صورت‌جلسه‌ای که در آن مشخصات، متعلقات و عیب‌های اموال به‌صورت دقیق ذکر شده است، انجام می‌گیرد؛ د) تجزیه‌وتحلیل: واحد کنترل اموال ناجا به‌منظور تکامل اقدامات و فعالیت‌های خود، موضوع تجزیه‌وتحلیل را با دو دیدگاه کشف انحرافات و استخراج اطلاعات در سامانۀ کنترل اموال ناجا انجام می‌دهد؛ ه) ثبت اموال: اموال از آغاز مرحلۀ ورود به ناجا تا خروج آن به‌صورت مستند و مستدل، ثبت و نگهداری می‌شود. کنترل اموال ناجا در بدو ورود اموال نسبت به ثبت آن در سامانۀ کنترل اموال اقدام می‌کند. ثبت اموال باید بر اساس اسناد، مدارک و گزارش‌ها در تمامی نقل و انتقال‌ها و تغییرات صورت پذیرد؛ و) حسابرسی اموال: به‌منظور تشخیص درست و قابل‌قبول بودن گزارش‌ها و همچنین حصول اطمینان از صحت اسناد و مدارک آمار جمع­داران، حسابرسی اموال به‌صورت دوره‌ای، موردی، نمونه‌ای و تصادفی انجام می‌شود؛ ز) پیگیری حقوقی: پیگیری حقوقی در کنترل اموال ناجا، مغایرت‌های موجود، خسارات وارد شده و اموال مفقودشده را به‌دقت بررسی و با پیگیری‌های قضایی فرد خاطی، نسبت به استیفای حقوق ناجا اقدام می‌شود.

    قلمرو کنترل اموال نیروی انتظامی از نظر سازمانی: قلمرو سازمانی به محدوده‌های سازمانی اشاره دارد که در آن‌ها عملیات کنترل اموال به‌منظور حفظ و نگهداری حساب اموال و نظارت بر چگونگی نگهداری و حراست اموال انجام می‌شود (احمدی نیا، 1394). قلمرو سازمانی کنترل اموال در ناجا، واحدهای سازمانی کنترل اموال در حوزۀ مرکزی (اداره کنترل اموال معاونت آماد و پشتیبانی ناجا) و رده‌های ستادی، اجرایی و عملیاتی با عنوان دایره، شعبه، بخش کنترل اموال و جمع¬دار اموال است.

     واژه‌های کلیدی

     قلمرو، کنترل اموال، قلمرو موضوعی اموال، قلمرو زمانی و مکانی اموال، قلمرو عملیاتی اموال، قلمرو سازمانی اموال.

    ارجاعات

    1. احمدی نیا، علی‌اصغر (1394)، شناسایی و اولویت‌بندی چالش‌های اجرای حساب اموال در ناجا، پایان‌نامۀ کارشناسی ارشد، دانشگاه علوم انتظامی امین.

    2. خداپرستی، فرج‌الله (1376)، فرهنگ جامع واژگان مترادف و متضاد زبان فارسی، شیراز: دانشنامۀ فارس.

    3. دوانی، غلامحسین (1382)، مجموعه قوانین و مقررات، انتشارات کیومرث، چاپ چهارم.

    4. کاویانی، مهدی (1395)، عوامل مؤثر بر فرهنگ نگهداری اموال درناجا، پایان‌نامۀ کارشناسی ارشد، دانشگاه علوم انتظامی امین.

    5. معین، محمد (1371) فرهنگ فارسی، تهران: انتشارات امیرکبیر.

    6. ناصری، ملک (1386)، «اصول و مبانی کنترل اموال»، فصلنامه توسعه، سال 2، شماره 3، دانشکدۀ علوم و فنون اداری و فنی، دانشگاه علوم انتظامی امین.

    ارجاع برای اطلاعات بیشتر

    1. خدابخشی، محمد (1391)، مجموعه مقالات لجستیک، مرکز تحقیقات کاربردی آماد و پشتیبانی ناجا.

    2. شوقی، محمود (1391)، مدیریت و فرماندهی آماد و پشتیبانی (جلد دوم)، معاونت آموزش ناجا.

نظر شما