You are using an outdated browser. For a faster, safer browsing experience, upgrade for free today.



  • بازرسي خودرو      Car  inspection

    به بازرسی و جست و جویی اطلاق می شود که در خودرو برای کشف و ضبط شواهد و مدارک جرم صورت می گیرد (1).

    همان گونه که منزل حریم خصوصی فرد محسوب می­شود، اموال و اشیای متعلق به فرد نیز حریم خصوصی وی محسوب شده و هر گونه دخالت خودسرانه در آن ممنوع تلقی می­ شود. در این میان، وسایل نقلیه افراد نیز مورد توجه قانون گذار بوده و به منظور رعایت حقوق افراد، موازینی پیش­بینی شده است.

     فضای خودرو همانند مسکن حریم خلوت مالک محسوب می‌شود و مشمول ماده 96 قانون آیین دادرسی کیفری خواهد بود (2). در حقوق کیفری ایران بر اساس ماده 96 قانون آیین دادرسی کیفری تفتیش و بازرسی زمانی به عمل می­آید که دلایل و ظن قوی به کشف متهم یا اسباب و دلایل جرم در داخل اتومبیل، وجود داشته باشد (3). بنابراین در جرایم غیرمشهود، بازرسی از خودرو در صورت عدم رضایت مالک، منوط به کسب مجوز قضایی است (4).

     افرادي كه مسئوليت بازرسي خودرو را به عهده ميگيرند به عنوان گروه بازرسي محسوب شده و به طور معمول يك تيم چهار نفري را تشكيل ميدهند كه عبارتند از: فرمانده، بازرس، تأمين بازرسي، تأمين منطقه با توجه به وضعيت محل و شرايط جغرافيايي و زماني. هدف بازرسي به سه درجه تقسيمبندي ميگردد:

    1- بازرسي نوع سوم يا درجه سه: اين نوع بازرسي در شرايط عادي و با هدف شناسايي خودرو و تأمين امنيت انجام ميشود. براي اين نوع شناسايي يك بازرسي سطحي و كلي كفايت مينمايد.

    2- بازرسي نوع دوم يا درجه دو: اين نوع بازرسي زماني انجام ميپذيرد كه خودرو يا سرنشينان و يا محموله آن مشكوك به نظر می رسد؛ برای مثال زمانی که از راننده  رفتار غیر طبیعی مشاهده گردد، یا آنکه خودرو فاقد کارت شناسایی باشد، و یا کارت شناسایی با مشخصات خودرو مطابقت نداشته باشد.  

    3- بازرسي نوع اول يا درجه یک: اين نوع بازرسي شامل خودروهايي ميشود كه قبلاً گزارش هایی از منابع مختلف درباره آنها جمعآوري شده است؛ مانند گزارش هایی حاكي از حمل مواد مخدر و كالاي قاچاق و يا آنکه وضعيت ظاهري خودرو مانند اثر گلوله بر روي بدن خودرو، آثار خون در جلو و چرخها و مواردي مشابه كه حاكي از انجام جرم دارد (5). 

    واژه های کلیدی:

     بازرسی خودرو، حریم خصوصی، جرایم غیرمشهود، مجوز قضایی.

    ارجاعات:

    1. شاملو احمدی، محمد حسین. دادسرا و تحقیقات مقدماتی. اصفهان: نشر دادیار؛ 1383.ص 409.
    2. ماده 96 قانون آیین دادرسی کیفری
    3. وروایی، اکبر؛ جربانی، حمید؛ جهانگیر، علی و هاشمی، حمید. بازرسی منازل، اماکن و اشیاء اشخاص در حقوق کیفری ایران با رویکرد به اسناد بین المللی. فصلنامه دانش انتظامی، سال سیزدهم، شماره دوم؛1389. صص 81-41.
    4. شاملو احمدی، محمد حسین. پیرامون دادسرا. اصفهان: نشر دادیار؛ 1384. ص294.
    5. شهنازي، مهدي. راهنماي افسران تحقيق. معاونت تربيت و آموزش ناجا؛ 1385.

     

نظر شما