You are using an outdated browser. For a faster, safer browsing experience, upgrade for free today.



  • مزاحمتهای خیابانی      avenue  obtrusiveness

     به انواع مزاحمت هایی اطلاق می شود که در خیابان ها و عرصه های عمومی برای زنان ایجاد می گردد (1).

    یکی از انواع آزار و اذیت­ هایی که زنان در جوامع مختلف به اشکال متفاوت با آن مواجه هستند، مزاحمت خیابانی است.این نوع مزاحمت که به مزاحمت غریبه ­ها، مزاحمت در عرصه عمومی و مزاحمت جنسی معروف است، عموماً از دید دانشگاهیان، قضات و قانون گذاران به عنوان مساله­ ای که نیاز به پژوهش و پوشش قانونی دارد، دور مانده است. بومن در تعریف مزاحمت خیابانی می­ نویسد:

    رفتارهای زیادی هستند که در حیطه مزاحمت خیابانی قرار می­گیرند. مزاحمت غریبه ­ها شامل رفتارهای کلامی و غیرکلامی مانند سوت زدن، چشمک زدن، چشم چرانی کردن، نیشگون گرفتن، لمس کرن بدن، هو کردن و اظهارات خیابانی می­ شوند. اظهارات خیابانی معمولاً ماهیت جنسی دارند و اظهارنظرهایی درباره ظاهر فیزیکی زن و یا حضورش در اماکن عمومی هستند (2).

    بر اساس تعریف گاردنر، مزاحمت­ های خیابانی، رفتارهای کلامی و غیرکلامی دارای ماهیت جنسی را شامل می ­شوند که معمولاً توسط مردهای غریبه در مکان­های عمومی یا نیمه عمومی نسبت به زنان اعمال می­ شوند و نمی­ توان آنها را بر اساس سن، قومیت یا طبقه اجتماعی پیش بینی کرد (3).

    یکی از مضامین مرتبط با مزاحمت خیابانی، مضمون استراتژی های زنان در واکنش نسبت به مزاحمت است که محققان آن را به دو دسته کلی شامل واکنش­های فعال یا صریح و واکنش­های غیرفعال یا غیرصریح تقسیم می­کنند. تحقیقات درباره واکنش زنان نسبت به مزاحمت نشان می ­دهد که آنان معمولاً از استراتژی ­های منفعل یا غیرصریح در واکنش به مزاحمان استفاده می­کنند.به طور معمول زنانی که مورد مزاحمت واقع می ­شوند، واکنشی نسبت به آن نشان نمی­ دهند و آن را نادیده می­ گیرند و یا وانمود می­ کنند که نادیده گرفته ­اند (4).

    نتایج مطالعات گرابر نشان می­دهد که تنها 10 الی 15 درصد زنان از استراتژی­های فعال یا صریح استفاده می­کنند. متداول­ترین واکنش زنان، تجاهل کردن یا تظاهر به متوجه نشدن است (5). وی معتقد است عوامل زیادی وجود دارند که واکنش­های غیرصریح را بر می­انگیزند از جمله: کلیشه­ های فرهنگی، اینکه برخی زنان خجالت می کشند یا خود را سرزنش می­کنند، احساس شرم می­کنند و سعی می­ کنند برای اجتناب از جلب توجه عموم، به مزاحمت واکنش ندهند. همچنین برخی از آنها احساس می­کنند که صراحت در واکنش، ممکن است خطرناک باشد، یا حتی می­ترسند که واکنش صریح آنها باعث لطمه زدن ناعادلانه فرد مزاحم به آنها شود (6).

    تا کنون مطالعات محدودی در خصوص مزاحمت­ های خیابانی در ایران صورت گرفته است. مطالعه سحابی نشان می­ دهد که زنان ایرانی، مزاحمت خیابانی را مهمترین عامل تهدید خود می­پندارند. متلک، حرف­ه ای رکیک و رفتارهای غیرعادی از جمله مزاحمت­ هایی است که زنان ایرانی تجربه می ­کنند (7). نتایج مطالعات لهسایی­زاده و یوسفی نژاد نیز نشان می­ دهد بسیاری از زنان که قواعد سنتی مربوط به نوع پوشش، زمان، میزان حضور و شیوه رفتار در اماکن عمومی را رعایت نمی­کنند، مورد مزاحمت قرار می­ گیرند و از سوی جامعه نیز مقصر و مستحق این نوع آزارها قلمداد می­ شوند (8).

    واژه های کلیدی:

     مزاحمت خیابانی، مزاحمت جنسی، واکنش غیرصریح، امنیت اجتماعی.

    ارجاعات:

    1-     لهسایی زاده، عبدالعلی و یوسفی نژاد، الهام. رابطه بین پذیرش هنجارهای جنسیتی و تجربه مزاحمت های خیابانی.فصلنامه تخصصی جامعه­شناسی؛1390.ص 134.

    2- Bowman, C. G. street harassment and the informal gettoization of woman. Harvard law review; 2006.pp.517-58

    3-  Gardner, C. B. passing by: gender and public harassment. Berkley, CA: university of California press; 2005

    4-Fairchild, K. M & L. A. Rodman. Everyday stranger harassment and women's objectification. Soc just rec, New York: spring science; 2008. pp. 338-357

    5-        Gruber, J. E. how women handle sexual harassment: a literature review. Sociology and social research;2008.pp.3-9

    6-  ایمان، محمد تقی، یوسفی، الهام و حسین زاده، مرتضی. زنان، مزاحمت و واکنش. مجله جامعه شناسی ایران، دوره دوازدهم، شماره 3؛1390.صص 93-63.

    7- سحابی، جلیل، فیضی، عین و صمدی بگه، جان جمیل. بررسی تاثیر عناصر اجتماعی بر امنیت اجتماعی در شهر سنندج. پژوهش­نامه علوم اجتماعی، سال سوم، شماره سوم؛1388. صص 182-155.

    8-Lahsaeizadeh, A & Yousefinejad, E. social aspects of women's experiences of sexual harassment in public places in Iran. Sexuality and culture, 14(1); 2011

     

نظر شما