You are using an outdated browser. For a faster, safer browsing experience, upgrade for free today.



  •  

    نرخ جرم Crime  Rate 

    نرخ جرم اصطلاحاً به میزان و یا رقم ارتکاب جرم در یک جامعه در مقایسه با کل جمعیت آن جامعه گفته می شود (1).

    در مطالعات جرم ­شناختی و جامعه ­شناختی كه به اجتماع هاي مختلف مثل محله­ ها، شهرها، روستاها، كشورها، گروه­ هاي قومي، جنسي، نژادي و سني مختلف مي­پردازند، معمولاً از شاخص"نرخ جرائم" استفاده مي­ شود كه اين مفهوم عبارت است از رقم ارتکاب جرم در مقایسه با کل جمعیت. نرخ جرم یا به وسیله محاسبه نرخ مجرمین و یا توسط تعداد جرائم ارتکابی در یک دوره زمانی مشخص، اندازه­گیری می­شود. براي محاسبة اين ميزان، در ابتدا بايد تعداد مجرمان را در دوره­ هاي زماني خاص و براي اجتماع­هاي فرض شده، در اختيار داشته باشيم. براي محاسبة اين شاخص مهم يا شاخص­هاي ديگر مربوط به جرم، به آمارهاي جرايم نياز داريم كه به شيوه­­هاي گوناگون نگهداري و منظماً منتشر مي­شوند (2).

     نرخ جرایم بر طبق گفته کدتلت (1969) در گستره جامعه به طور قابل توجهی با ثبات خاصی پخش شده است. جرایم با توجه به سن، جنس، شرایط اقتصادی و دیگر متغیرهای جامعه ­شناسی ظاهر می­ شوند (3).

     وظيفة اصلي آمار جرم، عرضة اطلاعات كمي طبقه­بندي شده در باب جرم و مجرمان است. ممكن است اين اطلاعات و داده­هاي مربوط به جرم و بزهكاري، از طريق رجوع به اسناد پليس، دادگاه­ها، مراكز بازپروري ( detention centers) و يا سازمان­هاي آمارهاي جنايي (bureaus of crime statistics) جمع آوري شوند. به طور معمول اين آمارها سطوح واقعي رفتار انحرافي را نشان نمي دهند، زيرا چنين آمارهايي بر اساس تعاريف حقوقي كه از انواع جرم و بزهكاري ارائه شده يا تحت تأثير سازمان­هايي كه كارشان طبقه­بندي و جمع آوري اين آمارها است، گرفته شده است (4).

     به طور كلي آمار جرايم را مي­توان به طبقات زير تقسيم كرد:

    1-   آمار واقعي جرايم: اين نوع آمار هيچ گاه دست يافتني نيست، چراكه برخي از جرايم هرگز كشف نمي شوند. در موارد زيادي نيز، جرايم اساساً گزارش نمي شوند كه دلايل آن متفاوتند (5).

    2-   آمار پليس: اين آمار كه در بيشتر كشورها به طور منظمي منتشر مي شود، يك منبع آماري مهم است، اما اين آمار با آمار واقعي جرايم تفاوت دارد. زیرا وقتي گزارشي به دست پليس مي رسد، آن گزارش بررسي شده و ممكن است كار، در همين مرحله به اتمام برسد و پليس گزارش وقوع جرم به دادگاه را لازم نداند. (6)

    3-   آمار دادگاهها: اين آمارها بيشتر از اينكه بيانگر سطح واقعي رفتار انحرافي باشد، بيانگر فعاليت هاي نظام قضايي جنايي است، در نتيجه چندان عيني نبوده و نمي تواند نشان دهندة واقعيت اجتماعي رفتار منحرفانه باشد.

    4-   آمار مربوط به قربانيان جرايم (victimization survey): اين نوع آمار يكي از تكنيك  هاي جديد جمع آوري اطلاعات براي شناختن برخي از انواع جرم و بزه است كه با روشهاي ديگر شناخته نشده اند. اين تكنيك به طور وسيعي در آمريكا در اواخر دهة 60 به كار گرفته شد، اما اين گونه مطالعات اكتشافي تا دهة 70 در بريتانيا مورد استفاده نبود ه است(7).

    5-   آمار مبتني بر گزارش مجرم (خود گزارشی) (Self-report): اين آمار نيز روش جديدي از جمع آوري داده­هاي مربوط به جرم است. اين مطالعه نه تنها بر اين مسئله اشاره دارد كه تخلف به مراتب گسترده­تر از آن­چيزي است كه به وسيلة داده ­هاي رسمي نمايان شده است، بلكه بر بعضي از يافته ­هاي ديدگاه­ هاي سنتي كه دربارة تخلف مطرح شده ­اند، و ممكن است به طور جدي اشتباه باشند، نيز اشاره مي­كند. 

    6-    آمار زندانيان: هنگامي كه آمار دقيق دادگاه و پليس در دسترس باشد، هيچ گاه از آمار زندانيان به عنوان شاخصي براي تعيين ميزان جرایم استفاده نمي­شود. اين آمار از جهت كيفر و ادارة زندان ها و هزينه و عملكرد قوة قضايي و پليس داراي اهميت مي باشد. اما وقتي كه آمارهاي دقيق در دسترس نباشد، آمار زندان مي­تواند جانشين يا مكمل آمار دادگاه و پليس شود.

    7-   آمار احتمال وقوع جرم: نوع پردازش شده و پيشرفته تر آمار جرم عبارت است از شاخص هاي مربوط به احتمال وقوع جرم، احتمال قرباني جرم شدن و يا احتمال بزهكار شدن. از اين شاخص ها در كشورهايي كه آمار جرم مناسبي دارند، استفاده مي شود (8).

    کلید واژه ها

     نرخ جرم، جرایم، آمار رسمی، قربانیان، احتمال وقوع جرم.

    ارجاعات

    1- اجلالی، پرویز. بزهکاری در بندرعباس و تأثیر منطقه آزاد قشم. انتشارات آگه و انجمن جامعه شناسان ایران؛ 1383. ص 94.

    2- حسيني، سيدرضا. آمار جرايم در ايران» در مجموعه مقالات اولين همايش ملي آسيب‌هاي اجتماعي در ايران. تهران: انتشارات انجمن جامعه‌شناسي ايران؛1382. ص 21.

    3- نجفی ابرند آبادی، علی حسین. دانشنامه جرم شناسی. انتشارات دانشگاه شهید بهشتی؛ 1377. ص 68.

    4- Siegel, L.J. Criminology: Theories, Patterns, and Typologies. Wadsworth: Thomson Learning, 2003.

    5- Bound, M. urban Social Theory. London: Oxford university press; 2004.

    6- Bottoms, A, and wiles, p .Environmental criminology, in Maguire, M. London: Oxford university press;2007.

    7- Fattah, E.A .The plight of crime victims in modern society. Canada: Macmillan press; 2009.

    8- Churton Mel. Theory and Method, London; 2005.

     

نظر شما