You are using an outdated browser. For a faster, safer browsing experience, upgrade for free today.



  • امنیت انرژی Energy Security      

    امنیت انرژی ، به معنای تحویل قطعی و مطمئن منابع کافی انرژی قابل تهیه یا خرید، برای برآوردن نیازهای حیاتی کشور، حتی در هنگام بحران یا ستیز بین­المللی می باشد (1)

    امنیت انرژی عبارت از عرضه قابل اتکا و قابل تهیه انرژی، به صورت مستمر و بدون وقفه است (2). امنیت انرژی از ارکان اصلی امنیت ملی است. تأمین انرژی هرکشور لازمه رشد و توسعه آن کشور محسوب میشود و کمبود آن اثرات نامطلوبی در اقتصاد ملی برجا میگذارد.

    به لحاظ سیاسی- امنیتی، برخی حامل های انرژی همچون نفت و انرژی هسته ای ارزش خاصی دارند و میتوانند بر معادلات و موازنه های قدرت و امنیت در سطح بینالملل و سطح جهانی تأثیرگذار باشند و به کشمکش ها و منازعات بی انجامند.

    امنیت انرژی برای تولیدکنندگان و مصرفکنندگان منابع مختلف انرژی، لزوماً معنای یکسانی ندارد و میتواند تعابیر متفاوتی داشته باشد. معمولاً و در شرایط عادی بازار، امنیت انرژی برای تولیدکنندگان آن به منزلة وجود رقابت و تنوع در میان مصرفکنندگان است و برعکس، امنیت انرژی برای مصرفکنندگان آن، به منزلة رقابت و وجود تنوع میان تولیدکنندگان است.

    امنیت ایران همواره با نفت رابطه مستقیم داشته و همیشه بخشی از دیدگاه صاحبنظران در نگاه به ایران را مسئله نفت و منابع نفتی ایران تشکیل میداده است.

    در حال حاضر فروش نفت درصد قابل توجهی از درآمد های ارزی کشور را تأمین مینماید و ارتباط اقتصاد ایران با دنیا عمدتاً از طریق این صنعت صورت میگیرد. از این رو، با توجه به وابستگی اقتصاد ایران به درآمدهای حاصل از نفت، امنیت ملی از متغیرهایی در خارج از مرزها نیز تأثیر میپذیرد.

    وجه دیگر نقش انرژی در امنیت ملی ایران، وجود حوزه های مشترک نفت و گاز با کشورهای همسایه در خشکی و دریاست. حوزه های مشترک نفت و گاز عنصر مهمی در امنیت انرژی و امنیت ملی ایران تلقی می شوند؛ چرا که در صورتی که سرمایه گذاریهای ضروری برای بهره برداری و توسعه این حوزه ها صورت نگیرد، با توجه به مشترک بودن این حوزه ها، نتیجه، از دست رفتن سهم ایران خواهد بود؛ در کنار این که در صورت تأخیر در انجام این سرمایه گذاری ها، ایران تولید حاشیه امنیتی و قدرت سیاسی ناشی از نفت و گاز را نیز از دست خواهد داد (3)

    کلید واژه ها

    نفت، گاز، انرژی هسته ای، امنیت انرژی.

    ارجاعات:

    1-     پورسعید، فرزاد. فرهنگ توصیفی اصطلاحات امنیت. تهران: پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی؛ 1392. صفحات 193 191.

    2-     Deutch, John & R. Schlesinger (2006), Natinal Security Consequencey Of U.S Oil Dependency, New York: Council On Foreign Relations, Indepent Task Force Report No. 58.

    3-     روحانی، حسن. امنیت ملی و نظام اقتصادی ایران. تهران: مجمع تشخیص مصلحت نظام؛ 1392. صفحات 116 115.


نظر شما