You are using an outdated browser. For a faster, safer browsing experience, upgrade for free today.



  • اصلاح مسیر رودخانه مرزی path correction of border river

    اصلاح مسیر رودخانه مرزی اصطلاحی است که در ادبیات مرزی به کار برده می شود و عبارت است از بازگرداندن رودخانه مرزی، نهر یا مسیل مرزی به مسیر تعیین شده در معاهدات و موافقتنامه ها و نقشه های مرزی که بر اثر جریان طبیعی یا عوامل دیگر تغییر مسیر داده است (1).

    به طور کلی مرزهای کشور ایران از نظر نوع مرز، به شرح زیر است:

    -         مجموع مرزهای دریایی در شمال و جنوب به طول 2700 کیلومتر.

    -         مجموع مرزهای رودخانه ای به طول 1918 کیلومتر.

    -         مجموع مرزهای خشکی به طول 4137 کیلومتر (2).

    بنابراین واضح است که بخش قابل توجهی از مرزهای مشترک جمهوری اسلامی ایران با کشورهای همسایه را مرز رودخانه ­ای تشکیل می­ دهد. بر اساس قراردادهای مرزی بین جمهوری اسلامی ایران و کشورهای همسایه بیش از 27 رودخانه مرزی و یک نهر در جمع، به طول حدود دوهزار کیلومتر به عنوان مرز رودخانه­ ای ثبت گردیده است. بر اساس قراردادهای منعقده، خط مرز در رودخانه ­های مرزی که قابل کشتیرانی نیستند، منصف المیاه رودخانه محسوب می­ گردد.

    در اثر حوادث طبیعی مانند زلزله، سیل یا اقدامات مصنوعی مانند برداشت مصالح، تخریب و انحراف رودخانه برای برداشت آب و ... ضمن اینکه در مسیر اصلی رودخانه های مرزی تغییراتی ایجاد می­شود، باعث تخریب علامت­ های مرزی می ­گردد.

    هر چند بر اساس قراردادهای منعقده با بعضی از همسایگان( پاکستان، ترکمنستان، آذربایجان، ارمنستان) تغییر مسیر رودخانه باعث تغییر خط مرز نمی­شود، ولی در اثر این تغییرات، قسمت­هایی از اراضی کشور در آنسوی رودخانه واقع می­گردد که حاکمیت جمهوری اسلامی ایران بر آن قسمت از اراضی کم­رنگ و به تبع آن، بهره برداری از اراضی مورد سخن نیز غیر ممکن می ­شود (3) ، لذا به منظور بر طرف كردن این مسئله، مرزبانان برابر معاهدات و توافقنامه ­ها و نقشه­ های تحدید حدود مرز، نسبت به اصلاح مسیر رودخانه و بازگرداندن رودخانه به مسیر اصلی اقدام لازم را معمول می­دارند.

    در گام اول، در صورت مشاهدة تخریب تدریجی ساحل رودخانه، قبل از گسترش آن با هماهنگی کارشناسان و مسئولان محلی، نسبت به متوقف كردن تخریب ساحل با ریختن مصالح در محل مناسب رودخانه اقدام می­ کنند و مراتب را به فرماندهی کل مرزبانی ناجا گزارش می­کنند تا از طریق وزارت نیرو، اقدام لازم جهت بازگرداندن رودخانه به بستر اولیه اقدام گردد.

    در مواقعی که مسیر عبور خط مرز برای مرزبان جمهوری اسلامی ایران، مبهم بوده یا مرزبانان دو کشور نتوانند به توافق مشترکی برسند، فوراً باید مرزبان درخواست اعزام کارشناسان ژئودزی از مرکز جهت رفع ابهام به مرز را كرده و تا انجام  كار کارشناسی، از هر گونه اقدام فیزیکی توسط کشور مقابل جلوگیری كنند.(4)

    کلیدواژه­ ها

    اصلاح مسیر، رودخانه مرزی، معاهدات، حوادث طبیعی، مسیر اصلی.

    ارجاعات

    1-      رحمتی راد، محمد حسین. مرزبانی،گذرنامه و اتباع بیگانه. تهران: معاونت آموزش ناجا، 1374، ص 23.

    2-      صنایعی، ابراهیم. اصول و فنون مرزبانی. تهران: دانشگاه علوم انتظامی، 1392، ص 93

    3-      رضایی، غلامرضا. رسیدگی به مسائل مرزی. تهران: دانشگاه علوم انتظامی، 1384، ص 32.

    4-      سروری، اسدالله. فرماندهی و مدیریت مرزبانی. تهران: دانشگاه علوم انتظامی،1384، ص 54

    سایر منابع

    1- ستاره، جلال و محسن غلامی. مجموعه قوانین و مقررات مرزی جمهوری اسلامی ایران. تهران: معاونت تربیت و آموزش ناجا، 1390.

    2-   تیموری، محبوب. اجرای معاهدات مرزی. تهران: دانشگاه علوم انتظامی، 1384.

     

     

نظر شما