You are using an outdated browser. For a faster, safer browsing experience, upgrade for free today.



  • عنوان: بازجویی فنی

    معادل انگلیسی:  Technical Interrogation

    تعریف: تعریف لغوی بازجویی عبارت است از تحقیق و مأموریت رسیدگی به امری یا کاری از طرف دولت یا رییس یک اداره. بازجویی در فرهنگ لغت به معنای تفتیش، تحقیق، استنطاق، تجسس، تفحص، باز‌جست و پژوهش آمده است (جشان،1381 :14). در تعریف دیگر، بازجویی عبارت است از استماع اظهارات شخص مظنون یا متهم به ارتکاب جرم، به‌قصد «تحصیل اقرار»؛ به‌عبارت‌دیگر بازجویی یعنی هنر و فن طرح یک رشته سؤالات ماهرانه و قانونی از متهم یا مظنون به ارتکاب جرم، به‌منظور اخذ اطلاعات صحیح درباره حادثه کیفری.

    بازجویی فنی، عبارت است از استفاده از روش‌ها و فنون مختلف بازجویی با کمک تجهیزات فنی و علمی در جهت کسب اطلاعات لازم از مظنونان و مجرمان در تحقیقات جنایی(بیابانی و هادیان‌فر، 107:1384).

    فن بازجویی و بازجویی فنی

    بازجویی هم فن است و هم هنر. فن است به این دلیل که از قواعد فنی و حتی علمی استفاده می‌کند و مانند استفاده از علم روان شناسی «روش‌های تصویری، تکمیل جملات و تداعی معانی، روش داستانی و سایر روش‌ها». بازجویی هنر است، به این دلیل که کاربرد آن بستگی به نوع جرم و شخصیت مظنون و متهم و مأمور تحقیق دارد.

        منظور از بازجویی فنی و پلیسی، استفاده توأم از علوم مختلف (روان­شناسی، معلومات قانونی و حقوقی و...) تجربه های خدمتی، نوآوری و ابتکارات، روش‌ها و فنون بازجویی، تجهیزات و ابزار فنی برای کشف جرم است و از این طریق مجرمان ناگزیر مقاومت خود را از دست داده و حقایق را بیان می‌کنند. بازجویی فنی عمده روش کشف علمی جرایم است که با استفاده از علوم و فنون مختلف و جدید آمیخته با تجربه ها و ابتکارات و نوآوری به دست می‌آید (بیابانی و هادیان­فر،107:1384).

        بازجویی فنی، آن نوع بازجویی است که بازجو از روش‌های مختلف و تجهیزات فنی و علمی (از قبیل دروغ‌سنج و داروهای تشخیص تخدیری و...) در جهت کسب اطلاعات در مراحل بازجویی استفاده می‌کند. در بازجویی فنی، در نظر گرفتن زمان و مکان مناسب برای بازجویی، استفاده از شیوه‌ها و مراحل بازجویی متناسب با شرایط و اوضاع ‌و احوال متهم و پرونده و به‌طور خاص، استفاده از فنون شناخته‌شده و مؤثر در بازجویی مهم است (خوش زاد و هاشمی،178:1383).

    ویژگی‌های بازجو

    آشنایی بازجو به علم روان­شناسی و رفتاری که قادر باشد در قبال پرسش‌های انجام‌شده، کنش و واکنش‌های «رفتاری، گفتاری، تغییرات حاصله در چهره و اندام» بازجویی­شونده را به‌خوبی کنترل، تجزیه‌وتحلیل و ارزیابی کند، از عوامل مؤثر در انجام بازجویی فنی است.

        بازجویی فنی، یک فرایند مهم در تحقیقات جنایی برای کشف جرم است؛ به عبارت دیگر، بازجویی فنی از مهم‌ترین اقدامات پلیس به شمار می‌آید؛ زیرا تمام قراین، امارات و دلایل پرونده و نیز همه عناصر، عملیات و تلاش‌های مأموران کشف جرم و بررسی‌های آزمایشگاهی در اختیار مأمور تحقیق قرار می‌گیرد تا او با بررسی و تجزیه‌وتحلیل آن‌ها بتواند سؤالات مطلوب را از مظنون و متهم بپرسد و با تحصیل اقرار صحیح، به کشف حقیقت نائل آید (انصاری،428:1380). بازجویی فنی عمده روش کشف علمی جرایم است که با استفاده از علوم و فنون مختلف و جدید آمیخته با تجربه و ابتکارات و نوآوری به دست می‌آید. بر این اساس، امروزه در تحقیقات جنایی در بازجویی فنی پلیس با بهره‌گیری از تجربه های خدمتی، اطلاعات پرونده و با استفاده از علوم مختلف مانند روان­شناسی، شگردهای مختلف بازجویی، تجهیزات و ابزار فنی و طرح سؤالات مستقیم (هدایت‌کننده) و غیر مستقیم (تکنیکی یا پوششی)، نامربوط، الگویی و... مجرم و مظنون را ناگزیر می کند که مقاومت خود را از دست داده و حقایق را بیان کند.

    کلیدواژه‌ها: بازجو، باز‌جویی فنی، تحقیقات جنایی، مأمورین تحقیق، کشف جرم، جرایم خاص، شخصیت.

    منابع

    انصاری، ولی‌الله (1380)، کشف علمی جرایم، چاپ اول، تهران: انتشارات سمت.

    بیابانی، غلامحسین و هادیان­فر، سید کمال (1384)، فرهنگ توصیفی علوم جنایی، تهران: نشر تأویل.

    جشان، داود (1381)، مصاحبه و بازجویی جنایی، تهران: انتشارات اندیشه خرداد.

    خوش زاد، سید رضا و حیدر هاشمی (1383)، مصاحبه و بازجویی نوین، چاپ، دوم تهران: نشر برگ سبز دانش.

     

نظر شما