You are using an outdated browser. For a faster, safer browsing experience, upgrade for free today.



  •  

    مجرمین حرفه‌ای        Professinal offenders

     

    در علم جرم‌شناسی مجرمان حرفه‌ای کسانی هستند که پیوسته به نقض قوانین جزایی پرداخته و زندگی خود را از طریق ارتکاب جرم سامان می‌بخشند و به عبارتی از طریق ارتکاب جرم زندگی کرده، دارای حیات مجرمانه هستند (غلامی، 1382: 292).

    مجرمین حرفه‌ای کسانی هستند که بر اثر تکرار اعمال جرم­آمیز، در ارتکاب جرم بیشتر پابرجا و ثابت هستند و آنچه را که انجام می‌دهند به‌عنوان عمل خلاف فرهنگ و ضد اجتماعی است که تنها برای خودشان به‌عنوان فرهنگ جنایی گروه خویش پذیرفته شده است (ستوده، 1387: 229).

    متن

    مجرم کسی است که مرتکب جرم می‌شود و به‌عبارت‌دیگر مجرم به کسی اطلاق می‌شود که از وی فعل یا ترک فعل روی می‌دهد که در قوانین موضوعه برای آن‌ها مجازات تعیین شده است. در گفتمان پلیسی مجرمین حرفه‌ای و سابقه‌دار آن دسته از مجرمینی هستند که سوابق متعدد ارتکاب جرم، معمولاً سه بار یا بیشتر، بوده و به احتمال بسیار زیاد مرتکب جرائم دیگری نیز می‌شوند. به بیان دیگر آن دسته از مجرمین که ذیل عنوان مجرم حرفه‌ای جای می‌گیرند، مسئول ارتکاب بیش از نیمی از جرائم هستند (غلامی 1382: 292). آنان به‌واسطه تکرار جرم نه‌تنها با استمرار فعالیت مجرمانه خویش، نظم و امنیت اجتماعی را در معرض مخاطره قرار می‌دهند، بلکه هزینه‌های زیادی را نیز بر اقتصاد عموم و بودجه نظام عدالت کیفری تحمیل می‌کنند (مراغه‌ای،1389: 153).

    از گروه مجرمان، مجرمانی هستند که مکرراً مرتکب جرم جدید می‌شوند، آنان پس از دستگیری، محاکمه و محکومیت و تحمل حکم، بار دیگر مرتکب می‌شوند. این گروه از مجرمین اغلب بخش بزرگی از مشتریان دستگاه عدالت کیفری و پلیس را تشکیل می‌دهند. این دسته از بزهکاران مکرر که دارای مشی مجرمانه بوده و از طریق ارتکاب جرم ارتزاق و زندگی می‌کنند را مجرمان حرفه‌ای می‌نامند.

    آنان به رفتار مجرمانه خود به همان ترتیبی می‌نگرند که دیگران به شغل قانونی خود مشغول هستند. آن‌ها در ارتکاب جرم دارای چنان مهارت و توانایی هستند که هر فرد متخصص در اجرای تخصص خود از آن برخوردار است. ازاین‌رو ارتکاب جرم حرفه‌ای اصولاً رفتار مجرمانه‌ای اطلاق می‌شود که به‌عنوان یک زمینه اشتغال جهت تحصیل درآمد، مورد توجه مجرمین حرفه‌ای قرار می‌گیرد و توسعه این حرفه با ورود و اجتماعی شدن بزهکار در دنیای جرم که همراه با تکمیل مراحل متعدد از جمله فراگیری مهارت‌های لازم و آگاهی از بازار فروش فرآورده¬های حرفه مجرمانه است، انجام می‌پذیرد.

    مجرمین حرفه‌ای افرادی هستند که جهت امرار معاش به‌طور مستمر اقدام به ارتکاب جرم می‌کنند و در کار خود دارای مهارت و سبک بوده و ارتکاب جرم و تجری به قانون حرفه آنان است. تمایل به ترک یا تغییر حرفه خویش ندارند و با توجه به مهارت خویش ممکن است، دارای سوابق متعدد باشند. این افراد عادت به ارتکاب جرم داشته و در بین عوام به‌عنوان خلافکار اشتهار دارند و اقدامات تأمینی و تربیتی و قانونی تأثیری در اصلاح آنان ندارد (ستوده، 1387: 232).

    در بیان دیگر مجرمین حرفه‌ای خود را از افراد عادی جامعه نمی‌دانند و بین خود و دیگر مردم پیوندی احساس نمی‌کنند و اعمالشان از طرف همفکران آن‌ها مورد تأیید و تصدیق قرار می‌گیرد. مجرمین کهنه‌کار و ماهر و آن‌هایی که با گرفتن پول یا امتیاز به هر نوع خلافی مبادرت می‌ورزند از این گروه هستند. بیشتر افراد این گروه کمتر از سی‌وپنج سال سن دارند و آرزوی یافتن مقام و ثروت از طریق به دست آوردن منافع اقتصادی آن‌ها را وادار به این‌گونه اعمال می‌کند (فرجاد،1388: 49-48). دستگیر شدن و محکومیت به انواع مجازات برای مجرمین حرفه‌ای جزء مخاطرات معمول شغل آنان است، درست به همان ترتیب که هر شغل دیگری از درصدی از مخاطرات برخوردار است.

    چون عوامل اقتصادی، در مفهوم تبهکاری حرفه‌ای، موقعیت خاصی دارند، گروه‌های مختلفی چون کلاه‌برداران، سارقان مسلح، سارقان منازل و دسته‌های کوچکی از قبیل جاعلان اسکناس، سازندگان پول قلب، قاچاق و غیره تشکیل می‌شوند (کی نیا،176:1384).

    از جمله اقدامات پلیس در پیشگیری و کشف جرم، کنترل مجرمین حرفه‌ای و سابقه‌دار از راه­های مختلف است. در اعمال کنترل و نظارت بر مجرمین حرفه‌ای، پلیس سعی می‌کند با جمع‌آوری اطلاعات از منابع مختلف، در خصوص نیت و اهداف مجرمانه آنان با حصول و دستیابی به اشراف اطلاعاتی، نوعی پیشگیری پیش­دستانه را اعمال کند (جمشیدیان،1388:14). اصلی‌ترین و سهل‌الوصول‌ترین منبع کسب داده‌ها و اطلاعات در خصوص مجرمین حرفه‌ای و سابقه‌دار، ثبت مشخصات و یا شناسنامه‌دار کردن آنان، ایجاد بانک‌های اطلاعاتی مجرمین حرفه‌ای و سابقه‌دار و در مواردی نیز استخدام و استفاده از مخبرین است. علاوه بر این استفاده از فناوری‌های نوین از قبیل دستبندهای الکترونیکی، دستگاه‌های موقعیت‌یاب ماهواره‌ای و غیره از دیگر اقدامات پلیس در نظارت و کنترل بر مجرمین حرفه‌ای و سابقه‌دار است.

    در پیشگیری و مقابله با اقدامات و تهدیدات مجرمان حرفه‌ای و سابقه‌دار، پلیس از طریق اشراف اطلاعاتی بر روند گذشته، حال و آینده، وقایع و حوادث پیرامونی مجرمین حرفه‌ای احاطه و تسلط کامل دارد و با جمع‌آوری اطلاعات در مورد مجرمین حرفه‌ای، از تکرار جرم مجرمان حرفه‌ای پیشگیری و با آن مقابله می‌کند (غلامی، 1382: 27).

    واژه‌های کلیدی:

    مجرمین حرفه‌ای، اشراف اطلاعاتی، پلیس، کنترل و نظارت، بانک اطلاعاتی، کشف جرم.

    ارجاعات

    1. جمشیدیان، هادی (1388)، اشراف اطلاعاتی، جلد اول، انتشارات پلیس امنیت عمومی نیروی انتظامی، چاپ اول.

    2. ستوده، هدایت الله و همکاران (1387)، روان­شناسی جنایی،تهر ان، انتشارات آوای نور.

    3. غلامی، حسین (1382)، بررسی حقوقی جرم­شناختی تکرار جرم، تهر ان، نشر میزان، چاپ اول.

    4. فرجاد، محمد حسین (1388)، روان‌شناسی و جامعه‌شناسی جنایی، تهر ان، انتشارات نشر خارجه.

    5. کی نیا، مهدی (1384)، روان­شناسی جنایی، جلد اول، تهر ان، انتشارات رشد، چاپ پنجم.

    6. مراغه‌ای، مهدی (1389)، «نقش پلیس در کنترل و نظارت بر مجرمین حرفه‌ای و سابقه‌دار»، فصلنامه علمی و ترویجی کارآگاه.شماره 12 ،دوره دوم، پاییز1389

نظر شما