You are using an outdated browser. For a faster, safer browsing experience, upgrade for free today.



  • مدارک جزئی     Trace evidence

    مدارک جزیی، زمانی ایجاد می شوند که دو چیز یا دوشخص، باهم تماس پیدا کنند. اهمیت ذرات جزیی مثل الیاف طبیعی و مصنوعی و ذرات رنگ، در رسیدگی به مدارک جنایی توسط ادموند لوکارد در اوایل قرن بیستم نشان داده شد. بعد از آن، دانشمندان جنایی مدارک جزیی را برای بازسازی جرایم استفاده کردند، تا بتوانند افراد و اشیا و مکان ­هایی را که در وقوع جرایم نقش دارند، توصیف کنند (1).              

    متن         

    مطالعۀ قتل­ های منتشر شده در ادبیات علوم جنایی نشان می­دهد که مدارک جزیی چگونه در کشف جرایم استفاده می­شود. مدارک جزیی، در رسیدگی به حوادث مهم هستند، جایی که یک قسمت علیه قسمت دیگر حرکت می­کند، اغلب نشانه ای از خود به جا می گذارد. چنین تجزیه و تحلیل ­هایی در مهندسی جنایی استفاده زیادی دارند. مثال های مدارک جزیی تیپیک در پرونده­های جنایی، آثار انگشتان، آثار دستکش، تارموها، لوازم آرایش، ماتیک، الیاف گیاهی، الیاف مصنوعی، شیشه، تراشه های رنگ، خاک­ها، آثارکفش، ذرات باروت، ذرات ناشی از انفجار، ذرات ناشی از حریق عمدی را شامل می­شوند. برای اینکه چنین مدارکی مفید واقع شوند، باید با اقلام مشابه به­دست آمده از مظنون ها مقایسه شوند؛ اما دقت عمل ویژه ای برای تضمین آنالیز آنها ضرورت دارد. پله های نردبان، اغلب الگویی از مدارک جزیی در روی زمین باقی می­ گذارند، به­گونه ای که چگونگی استفاده از آن را در ارتکاب جرم نشان می دهد(شکل1). علامت ناشی از سرخوردن لاستیک ها، اغلب در تعیین توالی تصادف در قبل و حین سقوط خودرو، اهمیت دارند. بازسازی صحنۀ تصادف و تخمین سرعت خودرو قبل و حین تصادف،  متکی بر این علائم است. الیاف و رنگ لباس مصدوم و لکه های جاده چسبیده شده به خودرو در تصادفات منجر به فرار راننده از جمله مدارک جزئی قابل بررسی در اثر تماس آنها باهمدیگر هستند که به آنهاعلائم شهود نیز می­ گویند (2). با مدارک جزیی در گاز گرفتگی با دندان، سوراخ ایجاد شده توسط گلوله و پنچرشدگی ها، نیز مواجه می ­شویم.


         شکل1. علامت لغزشی به جامانده از نردبان استفاده شده در ارتکاب جرم

        حفاظت از مدارک جزیی

     اولین اقدام در حفظ مدارک جزیی، عکس­برداری از آنها در محل خودشان است؛ و سپس انتقال مناسب آنها به آزمایشگاه و تجزیه و تحلیل آنها تحت شرایط کنترلی آزمایشگاه، است. فنون زیادی برای محافظت از مدارک جزیی برای رسیدگی به پرونده های جنایی استفاده می­ شود؛ اگرچه از همۀ آنها در اسرع وقت و در محل طبیعی آنها، باید عکس­برداری شوند. نمونه ها ممکن است از طریق تکان دادن، بروس کردن، نوار چسب، مکش، جارو کردن، برداشتن با دست، جمع آوری شوند. دقت زیادی لازم است تا نمونه ها با سایر مواد مانند روغن و عرق دست جمع آوری کننده، آلوده نشود. روش جمع آوری مدارک جزیی، بستگی به نوع نمونه و محلی است که نمونه از آنجا جمع آوری می­شود.

       تجزیه و تحلیل مدارک جزیی 

    تجزیه و تحلیل  مدارک جزیی، اغلب با آزمایش­های  مشهود مثل ماکروفوتوگرافی آغاز می­شود. سپس نمونه­ها مبتنی بر نوع آنها با تجزیه و تحلیل  میکروسکوپی گوناگون در دسترس مثل استرئو میکروسکوپ، میکروسکوپ الکترونی نگاره (SEM) ادامه می­یابد ؛ که به طورکلی میکروآنالیز نامیده می­شود. تجزیه و تحلیل بررسی بقایای شیمیایی مثل قطرات گازوئیل، اسید سولفوریک باتری، درتصادفات خودرو با روش­های خاص شیمیایی، مفید است. عناصر باروت با استفاده از تکنیک جذب اتمی با میکروسکوپ الکترونی نگاره مجهز به طیف سنج تفرق انرژی، قابل شناسایی است. ذرات کوچک مواد منفجره، هیدروکربن­های فرّار و سایر مواد شیمیایی، با تجهیزات تحلیلی مانند گازکروماتوگراف، طیف سنج جرمی و طیف سنج مادون قرمز شناسایی می­شود؛ که همه آنها، جدا کننده اجزای شیمیایی هستند (3). روش جمع آوری مدارک جزیی و روش تجزیه و تحلیل آنها، باید آسیب رسان نباشد. پاسخ مثبت کاذب و آلودگی مدارک جزیی در اثر دست­ کاری - مثل آمیختگی خون قربانی با خون مجرم - از چالش ­های بررسی مدارک جزیی هستند. یکی دیگر از روش ­های بررسی مدارک جزیی، مطالعۀ الگوهای لکه های خون به جامانده در صحنه های جرم است(شکل2).



    شکل 2. گرد بودن و عدم وجود پخش شدگی قطرات خون انسان در کف زمین که افتادن آنها به آهستگی و از ارتفاع دو فوتی است.

    کلیدواژه ها

     
              مدارک جزیی،  ماکروفوتوگرافی، میکروسکوپ الکترونی نگاره

             ارجاعات

    1-      The Analysis of Dust Traces, by Locard, Edmomnd, American Journal of Police Science, Vol. 1 (1930), Part I pp. 27698, Patrt II pp. 401–18, Part III pp. 496–514.

    2-      Trace Evidence-The Invisible Witness, by Petraco, Nicholas, Journal of Forensic Sciences, Volume 31, Jan. 1986, pp. 321–28.

    3-      Watson, A., “New Tools: A New Breed of High-Tech Detectives,” Science 289(5481)(August 11, 2000): 850–854.

     

     

نظر شما