You are using an outdated browser. For a faster, safer browsing experience, upgrade for free today.



  • بررسی اسناد و دست نوشته ها  Examination  Handwriting & Document  

    بررسی اسناد رسمی و غیر رسمی و مدارک هویتی و اوراق بهادار از نظر الحاق و الصاق و دست خوردگی و تراشیدن و خراشیدن و محو و سیاه کردن کردن و دوباره نویسی و ساختن مهر و امضای اشخاص حقیقی و حقوقی ، بررسی اسناد مشکوک و دست نوشته ها خوانده می شود (1 و 2).

    متن

    یكی از عوامل مهم تنظیم کننده روابط مختلف افراد جامعه با یكدیگر، اسنادی است كه مردم به آنها اعتماد دارند و اگر اعتماد و اطمینان افراد جامعه نسبت به اسناد تنظیمیسلب شود، امنیت و نظم اجتماعی و روابط اجتماعی آن جامعه با اخلال روبروخواهد شد. بنابراین حفظ و رعایت صحت مفاد و محتوای آن ها جهت جلب اعتماد عمومی، لازم و ضروری است. هر سند اعم از رسمی و عادی و تجاری، از سه بخش اساسی تشکیل شده است که عبارتند از : 1- رسانه، وسیله ای حاوی و حامل متن و مندرجات سند است که در اکثر موارد، رسانه همان کاغذ است، لیکن هر شیئ دیگری مثل شیشه، دیوار و چوب می­تواند به عنوان رسانه استفاده شود؛ 2- متن، جزیی از سند است که مقصود نویسنده را بیان می­کند که با یکی از آلات تحریری می­تواند تحریر شود؛ 3- امضا، جزء تأییدی و تصویبی اسناد است.

    ·               روش های بررسی اسناد مجعول و مشکوک

    روش­های بررسی اسناد به سه دسته تقسیم می­شوند:

    1-    روش های فیزیکی، در این روش از تجهیزات و دستگاه ها براساس خاصیت فیزیکی و بازتاب نوری عناصر تشکیل دهنده اسناد استفاده می شود که از مهم ترین این دستگاهها به میکروسکوپ نوری ، میکروسکوپ الکترونی ، دستگاه ظهور آثار فشار قلم  ) (ESDA و ویدئواسپکترال (VSC) می توان اشاره کرد (شکل1) .

    2-      روش های شیمیایی، با استفاده روش های جداسازی نظیر کروماتوگرافی های مختلف و الکتروفورز برای شناسایی جوهرها و یا ظهور نوشته های پاک شده  با استفاده از مواد شیمیایی مثل بخار ید ، نیترات نقره و ناین هیدرین انجام می شود(3 و 4).

    3-     روش های مقایسه ­ای، مقایسه بین خطوط اعم از ماشینی و دستی، مقایسه امضاها و آثار امحا که در بسیاری موارد بدون استفاده از روش های فیزیکی و شیمیایی و به طورصرف با استفاده از دانش و تجربه و توان فنی کارشناسان رشته بررسی اصالت اسناد انجام می­ شود.

     

     







    (شکل 1 . دستگاه ویدیواسپکترال نسخه VSC 4Plus که برای بررسی تغییرات در اسناد نظیر پاکشدگی ها و دوباره نویسی ها و سیاه شدگی ها و اصالت مدارک هویتی از آن استفاده می شود)

     بررسی اسناد مجعول و مشکوک، یکی از رشته های زیرشاخه علوم جنایی می­باشد و توسط کارشناسان به نام FDE (forensic document examiner  ) بررسی می شود و به دادگاه ها در پرونده های حقوقی و جزایی کمک می کنند. این شاخه از بررسی اسناد و دست نوشته ها ، نباید با گرافولوژیست ها که خصوصیات روانی و رفتاری نویسندگان متون را بررسی می کنند اشتباه شود . کارشناسان این رشته . در ایالات متحده آمریکا زیر نظر انجمن بررسی و آزمایش موادAmerican Society for Testing and Materials (ASTM)  و با رعایت استانداردهای تعریف شده از سوی این انجمن فعالیت می کنند.

    در حال حاضر بكارگيري روش هاي علمي و بهره گيري از علوم و فنون و فناوري هاي روز، در بررسي اسناد مشكوك و مجعول مورد توجه پلیس بوده و نهايت اهميت را پيدا كرده است و كارشناسان در مورد تشخيص و شناسايي موارد تغيير و تحريف در اسناد و نوشته ها از اين علوم بخوبي استفاده مي كنند. بايد خاطر نشان كرد كه جرم جعل اسناد به دليل تحولات و دگرگوني هاي به وجود آمده در عرصه علم و دانش، در ابعاد مختلف در حال تغيير بوده و اين تغييرات سبب شده كه به روز شدن سيستم ها و نهادهاي قضايي و پليسي متناسب با آن، نيازي بسيار ضروري به شمار آيد. با توجه به اهميت پليس علمي و نقش مثبت و فعالي كه مي تواند در روند دادرسي كيفري براي ضابطان قضايي، قضات و وكلا داشته باشد، ضرورت دارد آنها نسبت به اين رشته علمي و ظرفيت هاي آن در كشف و اثبات جرايم از اطلاعات بيشتري برخوردار باشند و در رسيدگي هاي كيفري و حقوقي از آن به نحو شايسته استفاده كنند تا در سرعت بخشيدن به رسيدگي، تحقق و تأمين عدالت كيفري و جلوگيري از سرگرداني و تضييع حقوق اصحاب دعوي گام بردارند.

     

    کلیدواژه ها

    اسناد و دست نوشته ها، روش های فیزیکی، روش های شیمیایی، روش های مقایسه ای، ویدیواسپکتراال.

    منابع

    1-           Adrian G. Dyer, Bryan Found and Doug Rogers - An insight into forensic document examiner expertise for discriminating between forged and disguised signatures - Journal of Forensic Science - 2008, Volume 53, number 5, pp. 1154-1158.

    2-           Azah Kamilah Muda, Siti Mariyam Shamsuddin and Maslina Darus – Invariants discretization for individuality representation in handwritten authorship - IWCF 2008: Washington DC, USA - 2008, LNCS 5158, PP. 218-228.

    3-           Application to pen ink analysis using capillary zone electrophoresis (CZE) and micellar electro kinetic chromatography (MEKC) - J. Sep. Sci. - 2008, Volume 31,number 5, pp 893-897.

    4-           Djavanshir Djozan, Thmineh Baheri, Ghader Karimian and Masomeh Shahidi - Forensic discrimination of blue ballpoint pen inks based on thin layer chromatography and image analysis - Forensic Science International - 2008, Volume 179, number 2-3, pp.199-205.

     

نظر شما