You are using an outdated browser. For a faster, safer browsing experience, upgrade for free today.



  •  

    عنوان: شیشه (متامفتامین)

    معرف:

    معادل انگلیسی: Methamphetamine

    تعریف: شیشه یا متامفتامین[1]، ماده اعتیادآور محرک اعصاب و از مشتقات آمفتامین است که به خاطر شکل ظاهری کریستالی آن، در ایران به شیشه معروف شده است (کاکویی، 1385: 158).

    متن:

    متامفتامین با ساختار شیمیایی زیر ماده روان‌گردانی است که در بازار مصرف ایران با نام‌های خیابانی یخ، سرعت، مت و شابو به‌صورت قاچاق عرضه می‌شود. نام‌های شیشه و یخ اشاره به شکل ظاهری ماده دارد که شبیه خرده‌های شیشه یا یخ است (کاکویی، 1385: 158).

     

    ساختار مولکولی متامفتامین (2).

     متامفتامین در سال 1919 توسط یک شیمیدان ژاپنی تولید شد. پیش ساز شیشه، ماده‌ای به نام افدرین است که از گیاه افدرا گرفته می‌شود. (محلینگ،1388: 23). این ماده به‌صورت پودر کریستالی تولیدشده و قابلیت تزریق، استنشاق یا نوشیدن به همراه نوشیدنی‌ها را داراست  (محلینگ،1388: 24).. متامفتامین در خلال جنگ جهانی دوم یار جدایی‌ناپذیر سربازان آلمانی، انگلیسی، ژاپنی و آمریکایی شد تا بتوانند در برابر محدودیت جیره غذایی مقاومت کنند. سربازان هیتلر نیز قرص متامفتامین را با نام «پروتئین» مصرف می‌کردند.

     

     

     

     علاوه بر سربازان، خلبانان نیز برای پروازهای طولانی، رانندگان کامیون برای طی مسافت طولانی بدون خواب، خانم‌های خانه‌دار برای جلوگیری از افسردگی، ورزشکاران برای استقامت در ورزش و افراد عادی برای جلوگیری از چاقی، تمرکز و درمان بیش‌فعالی بارها و بارها از این ماده استفاده می‌کنند (محلینگ،1388: 26-25).

    مت به‌راحتی در آشپزخانه‌های خانگی یا کارگاه‌های زیرزمینی و غیرقانونی تولید می‌شود. تولید "مت" آسان ولی بسیار خطرناک است؛ زیرا کمی بی‌احتیاطی منجر به انفجار و اشتعال می‌شود (محلینگ،1388: 27-28).

     

     

    تولید متامفتامین با مواد صنعتی و شیمیایی موجود در بازار با تجهیزات نه‌چندان پیچیده و دانش فنی کم میسر است.

    سوءمصرف

    شیشه که شکل تدخینی متامفتامین است معمولاً با استفاده از پایپ‌های دست‌ساز تدخین می‌شود. مقدار کمی از شیشه را در پایپ می‌ریزند و بخارها و دود حاصل از حرارت با فندک اتمی را استنشاق می‌کنند (احتشامی، 1385: 55). مصرف مت از طریق خوردن یا استنشاق به روش انفیه نیز ایجاد سرخوشی می‌کند. استفاده به روش انفیه را «ریلینگ» نیز می‌نامند (زیمنیاک، 2015: 236-231).


        شیشه ، مخدری بی‌رنگ، بی‌بو و بسیار تلخ است که معمولاً به‌وسیله پایپ تدخین می‌شود.

      به‌طورمعمول هر ماده محرکی، آثار تحریکی خود را با آزاد کردن دوپامین مغز نشان می دهد؛ اما متامفتامین به طور مستقیم دوپامین آزاد نمی‌کند. مت با چسبیدن به مراکز گیرنده دوپامین، نرون‌ها را به‌اشتباه انداخته و باعث آزادسازی دوپامین می‌شود؛ علاوه بر این، مت از بازیافت دوپامین جلوگیری می‌کند و دوپامین را در مدت طولانی فعال نگه می‌دارد و بدین ترتیب، دوره سرخوشی پس از استفاده از مت طولانی است (محلینگ، 1388: 87-79).

    مصرف مت در مرحله اول، باعث ایجاد سرخوشی و اعتمادبه‌نفس می‌شود؛ ولی هنگام خروج مصرف‌کننده از حالت سرخوشی، عوارض منفی آن به قدری شدید است که به «سقوط» منجر می‌شود. به همین دلیل، بسیاری از مصرف‌کنندگان برای فرار از سقوط از سایر مواد مثل کوکایین و هرویین پس از مت استفاده می‌کنند (ابادینسکی، 1384: 167). عوارض پس از مصرف مداوم مت بسیار خطرناک‌اند.

    عوارض مصرف