You are using an outdated browser. For a faster, safer browsing experience, upgrade for free today.



  • عنوان: فن‌سیکلیدین (PCP)

    معرف:

    معادل انگلیسی: Phencyclidine

    تعریف: فن‌سیکلیدین[1]، یک داروی سنتزی با ویژگی های بی‌هوش‌کنندگی و توهم‌زایی است که حس جدایی از جسم و محیط را به فرد القا می‌کند (نوری‌نژاد، 1390: 68).

    متن:

    فنیل‌سیکلوهگزیل‌پی ‌پیریدین[2] با ساختار شیمیایی زیر که با نام فن‌سیکلیدین یا پی.سی.پی[3] شناخته می‌شود، ماده‌ای مخدر به‌شکل پودر چسبنده کریستالی به رنگ قهوه‌ای یا سفید تا خاکستری و گاهی مایع است که در شکل های دارویی قرص یا کپسول تولید می‌شود (زارانتونلو، 2011: 2063-2059).

     

    ساختار مولکولی فن‌سیکلیدین (PCP)(2)

    فن سیکلیدین در دهه 1950 به‌عنوان داروي بیهوشی ﺳﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪ؛ اما ﺑﻪ ﻋﻠﺖ بروز عوارض روان‌آﺷﻔﺘﮕﻲ و گم‌گشتگی پس از مصرف، تجویز آن ﻣﻤﻨﻮع اﻋﻼم ﺷﺪ تا اینکه در دهه 60 میلادی به‌عنوان داروي بیهوشی مخصوص ﺣﻴﻮاﻧﺎت، موسوم به سرنیلان، عرضه شد.

    فن‌سیکلیدین، امروزه هیچ مصرف دارویی نداشته و در طبقه II داروهای تحت نظارت اف.دی.ای[4] قرار دارد. اﻳﻦ ﻣﺎده درﺷﻜﻞ ﺧﺎﻟﺺ آن ﭘﻮدر ﻛﺮﻳﺴﺘﺎﻟﻲ ﺳﻔﻴﺪ رﻧﮕﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﻪ راﺣﺘﻲ در آب ﺣﻞ ﻣﻲﺷﻮد؛ اما ﺑﻴﺸﺘﺮ  پی.سی.پی‌های ﻣﻮﺟﻮد در بازار ﻗﺎﭼﺎق ناخالصی‌هایی دارد ﻛﻪ ﻣﻮﺟﺐ ﺗﻐﻴﻴﺮ رﻧﮓ آن از آﺟﺮي ﺗﺎ ﻗﻬﻮه‌اي شده و به اشکال مختلف از ﭘﻮدر ﺗﺎ آداﻣﺲ ﻣﺎﻧﻨﺪ عرضه می‌شود. ﻣﻮاد ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ موردنیاز ﺑﺮاي ﺳﺎﺧﺖ  پی.سی.پی ﺑﺴﻴﺎر سهل‌الوصول و ارزان ﺑﻮده و روﻧﺪ ﺗﻮﻟﻴﺪ آن ﻧﻴﺎزﻣﻨﺪ ﻣﻌﻠﻮﻣﺎت اﺑﺘﺪاﻳﻲ ﺷﻴﻤﻲ و آزﻣﺎﻳﺸﮕﺎﻫﻲ اﺳﺖ. شکل ﻣﺎﻳﻊ پی.سی.پی درواﻗﻊ پی.سی.پی حل‌شده در اﺗﺮ است(نوری‌نژاد، 68:1390).

    فن‌سیکلیدین به دو شکل پودری و مایع (محلول در اتر) به فروش می‌رسد.


    روش‌هاي ﺳﻮءمصرف پی.سی.پی:

     این ماده اغلب ﺑﻪ گیاهان ﺑرگ‌دار ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻛﺮﻓﺲ، ﻧﻌﻨﺎ، ﻣﺎری‌جواﻧﺎ و آوﻳﺸﻦ اﺳﭙﺮي ﺷﺪه و ﺳﭙﺲ ﺗﺪﺧﻴﻦ می‌شود. قاچاقچیان گاهی این ماده را به‌جای ال اس دی یا آمفتامین می‌فروشند (صفاتیان، 1382: 83).

    استفاده منظم از این ماده ،ایجاد مقاومت می‌کند و مصرف منظم و دائم آن ممکن است وابستگی روانی ایجاد کند؛ ولی وابستگی جسمی ندارد. این ماده آثار توهم‌زایی دارد. پی.سی.پی در نقاط مختلف جهان به‌نام‌های کریستال، گرد فرشته، فرشته خاکستری، شرمن و سایر اسامی دیگر عرضه می‌شود (کاکویی، 1385: 142).

    سازوکار اثرگذاری:

    تأثیر این ماده در بدن خیلی سریع آشکار می‌شود و حدود چهار تا شش ساعت در بدن مصرف‌کننده باقی می‌ماند. اغلب برای هر نوبت مصرف، به یک تا دو میلی‌گرم از ماده نیاز است و چنانچه میزان مصرف به بیش از بیست میلی‌گرم برسد، خطر مرگ مصرف‌کننده را تهدید می‌کند (روتمن، 1989: 896-887).

    عوارض سوءمصرف: این ماده می‌تواند باعث بی‌نظمی‌های خلقی، هیجانات حاد، پارانویا و رفتار خشونت‌آمیز شود. مصرف پی‌سی‌پی[5] هورمون‌های اضطراب‌زایی را فعال می‌سازد که به فرد اجازه می‌دهد قدرت فوق‌العاده‌ای را از خود نشان دهد.

    برخی از واکنش‌های این دارو اعم از: توهم شنیدن صدا، انحراف و اختلال در خیالات و تصورات، شبیه سرخوشی ناشی از مصرف ال اس دی است. این ماده قدرت ایجاد روان‌پریشی بسیار نزدیک به اسکیزوفرنی دارد (احتشامی، 1385: 61).

     مصرف این ماده در جوانان ممکن است روی هورمون‌های مربوط به رشد طبیعی و نیز فرآیند یادگیری مؤثر باشد. فن سیکلیدین در دوز بالا می‌تواند باعث افت فشارخون، ضربان قلب و تنفس شود. مصرف افراطی این ماده زمینه‌ساز حملات قلبی، کما و حتی مرگ می‌شود. کسانی که به مدت طولانی از این دارو استفاده کرده‌اند بر این باورند که حافظه خود را ازدست‌داده و در سخن گفتن و تفکر دچار مشکلات فراوانی شده‌اند، افسرده‌اند و دائماً در حال کاهش وزن هستند. این نشانه‌ها حتی پس از قطع مصرف هم تا یک‌سال ادامه دارد .

    سم‌زدایی

    در بسیاری از بیمارستان‌ها، مسمومیت با این ماده را با شیوه‌های زیر درمان می‌کنند: 1- تزریق درون وریدی یا عضلانی 5 تا 10 میلی‌گرم والیوم در فاصله زمانی کوتاه؛ 2- اسیدی کردن ادرار بیمار با آمونیوم کلرید برای دفع سریع‌تر این ماده از طریق کلیه‌ها (ابادینسکی، 1384: 189).

    واژه‌های کلیدی:

    فن سیکلدین، پی.سی.پی، داروی بیهوشی، توهم زایی، مواد مخدر.

    ارجاعات:

    ابادینسکی، هوارد(1384). مواد مخدر، نگاهی اجمالی. ترجمه جلیل کریمی و دیگران. تهران: ستاد مبارزه با مواد مخدر ریاست جمهوری

    احتشامی، علی(1385). کلیات و طبقه‌بندی مواد مخدر. تهران: دانشگاه علوم انتظامی .

    دفتر مقابله با جرم و مواد مخدر سازمان ملل(1390). اصطلاحات و اطلاعات مواد مخدر. ترجمه حسین نوری‌نژاد. تهران: دفتر تحقیقات کاربردی پلیس مبارزه با مواد مخدر .

    صفاتیان، سعید و دیگران(1382). آشنایی با مواد صناعی اعتیادآور. تهران: انتشارات دبیرخانه ستاد مبارزه با مواد مخدر .

    کاکویی، عیسی(1385). گامی در شناخت مواد مخدر و روانگردان. تهران: دانشگاه علوم انتظامی .

    Rothman RB, Reid AA, Monn JA, Jacobson AE, Rice KC. (Dec 1989). "The psychotomimetic drug phencyclidine labels two high affinity binding sites in guinea pig brain: evidence for N-methyl-D-aspartate-coupled and dopamine reuptake carrier-associated phencyclidine binding sites". Molecular Pharmacology. 36 (6): 887–96.

    Zarantonello P, Bettini E, Paio A, Simoncelli C, Terreni S, Cardullo F. (Apr 2011). "Novel analogues of ketamine and phencyclidine as NMDA receptor antagonists". Bioorganic & Medicinal Chemistry Letters. 21 (7): 2059–63.



    [1]- Phencyclidine

    [2] - Phenyl Cyclohexyl

    [3]- PCP

    [4]- FDA

    [5]- PCP


     

     

     

نظر شما