You are using an outdated browser. For a faster, safer browsing experience, upgrade for free today.



  •  

    تظاهرات                                                  Deminstration    

    گونه­ ای مبارزة سیاسی  است که مردم با اجتماع و راه­پیمایی در معابر عمومی و بیان خواسته­ های خود از طریق شعارهای شفاهی و کتبی، مخالفت خود را با هیئت حاکمه یا سیاست کشورهای دیگر اعلام می کنند و مطالبات سیاسی و اقتصادی خویش را بیان می دارند (1).

    جماعت تظاهرکننده که در «تظاهرات عمومی» مشاهده می­کنیم، گروهی اجتماعی هستند که با عزم و تصمیم قبلی و به منظور نشان دادن تعهدشان به یک هدف یا آرمان معمولاً در پاسخ به دعوتی قبلی در محل مشخص (یا در مسیرهای مشخص) و در وقت معین اجتماع می­ کنند. کسانی که در تظاهرات شرکت می­ کنند دیگر شنونده یا تماشاچی محض نیستند، آنها با نوعی رفتار جمعی در حضور دیگران مشارکت دارند. تظاهرات عموماً سازمان­ یافته ­اند ولی مشارکت­کنندگان به طرزی کمابیش آزادانه در آنها شرکت می­کنند.

    تظاهرات ممکن است به دعوت احزاب سیاسی یا سندیکاها برای نمایش قدرت، همبستگی، ابراز وفاداری، ابراز انزجار و حق ­طلبی های گوناگون اقتصادی، سیاسی و اجتماعی برگزار شود (2).

    تظاهرات ممکن است در جهت پشتیبانی و حمایت از یک شخص یا یک موضوع یا به علامت مخالفت با شخص یا موضوعی انجام شود. جماعت تظاهرکننده از جهت اینکه سازمان یافته و از داخل یا خارج کنترل شده است با صورت ­های «جماعت آرام» و «جماعت ناآرام» و جماعت شنونده و تماشاچی متفاوت است. بر اساس اصل 27 قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران "تشکیل اجتماعات و راه­پیمایی ­ها، بدون حمل سلاح، به شرط آن که مخل با مبانی اسلام نباشد آزاد است" (3)

    بر این اساس تظاهرات را می ­توان به دو دسته تقسیم کرد:

    1- تظاهرات قانونی

    در این نوع تظاهرات، هدف، مسیر، محل تجمع، زمان شروع و خاتمه، مسئول برگزاری تظاهرات مشخص است. این نوع تظاهرات پس از اخذ مجوز از مبادی ذی ربط انجام می­ شود. در این نوع تظاهرات، پلیس وظیفه فراهم کردن تسهیلات لازم برای انجام راه پیمایی، تجمع تظاهرکنندگان و جلوگیری از تعرض به آنها را به عهده دارد.

    2- تظاهرات غیر قانونی

    این نوع تظاهرات بدون اخذ مجوز از مبادی ذی ربط و اطلاع قبلی، به طور ناگهانی انجام می ­شود. در این نوع تظاهرات پلیس وظیفه شناسایی، رهبران و محرکان، جلوگیری از تجمع تظاهرکنندگان به طور مسالمت­ آمیز، از طریق مسدود نمودن راه­ های منتهی به محل تظاهرات، تذکر شفاهی و اعلام عمومی مبنی بر متفرق شدن آنها را به عهده دارد.

    چنانچه تظاهرات به هر علت تبدیل به آشوب و اغتشاش گردد و به جان و مال مردم و دارای ی­های عمومی لطمه وارد شود، در این حالت وظیفه پلیس کنترل اغتشاشات است.

    کلیدواژه ­ها

    راه­پیمایی، جماعت تظاهرکننده، احزاب سیاسی، تظاهرات قانونی، تظاهرات غیر قانونی.

     

    ارجاعات

    1- آقابخشی، علی و مینو افشار ی­راد. فرهنگ علوم سیاسی. تهران: نشر چاپار، 1383، ص172.

    2- نیک ­گهر، عبدالحسین. مبانی جامعه­ شناسی. تهران: انتشارات توتیا، 1383، ص72.

    3- قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران.

    منبع بیشتر

    نوروزی، محمدتقی. فرهنگ دفاعی و امنیتی. تهران: انتشارات سنا، 1385، ص 251.

نظر شما